Truyền thông chính sách: Xây dựng niềm tin của người dân vào hệ thống chính trị

Hội thảo là diễn đàn để các nhà khoa học, nhà nghiên cứu, nhà quản lý trao đổi về thực trạng, kinh nghiệm truyền thông chính sách của Việt Nam và Hàn Quốc, từ đó tìm ra những sáng kiến, giải pháp nâng cao hiệu quả truyền thông chính sách. Đây cũng là cơ hội để các nhà khoa học và nhà quản lý hai nước tăng cường kết nối học thuật và tích lũy kinh nghiệm thực tiễn từ hoạt động truyền thông chính sách mỗi nước.

Hội thảo được tổ chức thành 2 phiên. Phiên 1 tập trung vào kinh nghiệm của Việt Nam và Hàn Quốc về truyền thông chính sách trong cái nhìn so sánh của học giả hai nước. Phiên 2 gồm các tham luận về những định hướng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả truyền thông chính sách. Hội thảo cũng làm rõ các thách thức, yêu cầu và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả truyền thông chính sách. Theo đó, việc xây dựng các cơ chế chỉ đạo và cơ chế phối hợp truyền thông chính sách có vai trò hết sức quan trọng. Việc xây dựng và triển khai chính sách cần gắn liền với việc truyền thông về chính sách đó trong thực tiễn.

Đồng chí Trương Ngọc Nam, Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền phát biểu đề dẫn Hội thảo

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, PGS, TS. Trương Ngọc Nam, Giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho biết: Tại Việt Nam, báo chí và truyền thông có chức năng thông tin và tuyên truyền chính sách nhằm đưa chính sách vào cuộc sống và tạo ra sự đồng thuận xã hội. Các cơ quan báo chí và truyền thông cơ bản thực hiện tốt chức năng này và góp phần quan trọng vào việc thực hiện các mục tiêu tăng trưởng kinh tế, an sinh xã hội và phát triển văn hóa. Tuy nhiên, tính chiến lược, tính khoa học và tính chuyên nghiệp của công tác truyền thông chính sách tại Việt Nam còn là câu hỏi mở. Các cơ quan hành pháp, lập pháp và tư pháp có chiến lược truyền thông rõ ràng hay không? Các đơn vị có chức năng truyền thông của các bộ, ngành có đội ngũ cán bộ chuyên nghiệp hay không? Công tác truyền thông chính sách có dựa trên phương thức được soi sáng bởi các lý thuyết khoa học và được đúc rút từ thực tiễn sinh động hay không? Đây là vẫn là những câu hỏi chưa có đáp án chính xác.

Trong khi đó, tại Hàn Quốc, báo chí và truyền thông cũng được coi là phương tiện quan trọng để quảng bá chính sách của chính phủ. Công tác truyền thông chính sách được các cơ quan khác nhau thực hiện theo hướng minh bạch hóa hoạt động của chính phủ và tăng cường sự tham gia của người dân. Trong hai thập kỷ qua, công tác truyền thông chính sách của Chính phủ Hàn Quốc ngày càng ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin và truyền thông. Chính phủ điện tử được triển khai ứng dụng các tiện ích internet nhằm tăng cường hiệu quả truyền thông chính sách đồng thời thích ứng với đòi hỏi hiện đại hóa nền hành chính công. Theo khảo sát về chính phủ điện tử của Liên hợp quốc năm 2014, Hàn Quốc được xếp vào nhóm 10 quốc gia có chính phủ điện tử hoạt động hiệu quả nhất. Đồng chí Trương Ngọc Nam tin tưởng rằng qua những trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm và sáng kiến trong lĩnh vực truyền thông chính sách tại Hội thảo, cả hai phía Hàn Quốc và Việt Nam đều có thể biến điều hay của đối tác thành điều hay của mình.

Các đại biểu chủ trì phiên thảo luận thứ nhất

Giáo sư An Boseob, Khoa Quan hệ công chúng và Quảng cáo, Đại học Sookmyung (Hàn Quốc), cho biết truyền thông chính sách có một số điểm khác truyền thông chính trị, như truyền thông chính sách diễn ra thường xuyên, là cơ chế đối thoại giữa người dân và chính phủ, được thực hiện công khai, minh bạch đối với người dân. Giáo sư An Boseob cho rằng để việc truyền thông chính sách hiệu quả, cần xây dựng Quỹ công ích bằng cách kêu gọi sự tham gia của các nguồn lực xã hội; đồng thời chú trọng cả tính công ích và tính thị trường trong thực hiện quảng cáo công ích.

Trình bày một số vấn đề chính trong truyền thông chính sách tại Hàn Quốc, Tiến sĩ Uhm Seung Yong, chuyên gia KOICA tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền, cho rằng mục tiêu cuối cùng của truyền thông chính sách là làm cho người dân hài lòng và tin tưởng vào hệ thống chính trị của nước nhà. Theo Tiến sĩ Uhm Seung Yong, 4 tiêu chí để đánh giá mức độ hài lòng và tin tưởng của người dân vào hệ thống chính trị của một quốc gia gồm người dân nghĩ như thế nào về: (1) hệ thống chính trị của đất nước (2) về bộ máy chính phủ hiện hành (3) về các chính sách công đã, đang và sẽ áp dụng (4) về cơ quan xây dựng chính sách.

PGS, TS. Nguyễn Văn Dững, Trưởng khoa Báo chí, Học viện Báo chí và Tuyên truyền, cho rằng cơ quan truyền thông chính sách thực hiện hiệu quả là những cơ quan có mối quan hệ gắn bó mật thiết với công chúng, được công chúng tin yêu, mến mộ. Do đó, sức mạnh của truyền thông là công chúng. Trong môi trường truyền thông số, năng lực truyền thông chủ yếu thể hiện ở năng lực tham gia của công chúng xã hội. PGS, TS. Nguyễn Văn Dững cũng cho rằng để truyền thống chính sách hiệu quả, các cơ quan báo chí, cơ quan truyền thông cần gia tăng hàm lượng thông tin khoa học trong sản phẩm của mình, từ các phân tích, dữ liệu, hệ thống tư liệu của kết quả điều tra cũng như từ các trung tâm nghiên cứu khoa học.

Phát biểu kết luận Hội thảo, đồng chí Trương Ngọc Nam nhấn mạnh truyền thông đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng niềm tin của người dân đối với nhà nước và chính phủ, đồng thời chính phủ phải có trách nhiệm hơn trong việc ban hành và thực hiện chính sách để đem lại lợi ích cho nhân dân. Bên cạnh đó, truyền thông cũng đóng vai trò quan trọng trong tất cả các khâu từ xây dựng, tổ chức thực hiện và đánh giá chính sách. Thời gian tới, để việc truyền thông chính sách đạt hiệu quả hơn nữa, nhà nước và chính phủ cần tăng cường tính công khai, minh bạch trong xây dựng, hoạch định và thực hiện chính sách, bảo đảm quyền được biết của người dân./.