TCCSĐT - Sau hai ngày họp, ngày 23-02-2014, tại Xít-ni (Ô-xtrây-li-a), Hội nghị Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng trung ương G20 đã bế mạc với tuyên bố về mục tiêu tăng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của 20 nền kinh tế này sẽ thêm 2% (hơn 2.000 tỷ USD) trong vòng 5 năm tới. Liệu mục tiêu đầy tham vọng này có nhiều khả năng trở thành hiện thực?
Mục tiêu tăng trưởng đầy tham vọng

Hội nghị Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng trung ương G20 lần
này với hơn 500 đại biểu tham dự là hội nghị đầu tiên trong năm Ô-xtrây-li-a giữ cương vị Chủ tịch luân phiên của nhóm. Chủ đề bao trùm của Hội nghị là thúc đẩy kinh tế thế giới tăng trưởng ổn định. Ngoài ra, các chủ đề trong chương trình nghị sự của hội nghị này còn có: tình hình kinh tế thế giới, đầu tư và xây dựng kết cấu hạ tầng, những thách thức đặt ra đối với tăng trưởng, cải cách Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), giám sát và quản lý tài chính - tiền tệ, cũng như hợp tác và cải cách thuế. Bên cạnh đó, mục tiêu thống nhất chính sách tiền tệ được đặt ra trong bối cảnh sự thay đổi chính sách tiền tệ của các nền kinh tế lớn, như Mỹ đang gây ảnh hưởng tiêu cực đến các thị trường mới nổi, đặc biệt tại Ấn Độ, Nga, Ác-hen-ti-na, Thổ Nhĩ Kỳ và Nam Phi. Đây là cuộc họp được kỳ vọng có thể mang đến “kết quả thực sự”, với những mục tiêu “thực tế” thông qua sự tăng cường hợp tác bất chấp những biến động đang diễn ra trên thị trường.

Theo thông cáo được phát hành sau khi kết thúc Hội nghị, nhóm các nền kinh tế hàng đầu thế giới G20 - chiếm 85% kinh tế thế giới cho rằng, mục tiêu tăng GDP lên 2% theo quỹ đạo các chính sách hiện hành trong 5 năm tới là thực tế và có thể đạt được thông qua tăng cường đầu tư, tạo thêm việc làm và thúc đẩy thương mại trong những năm tới. Các quốc gia G20 cam kết phát triển các biện pháp mới để thúc đẩy tăng trưởng, duy trì sự ổn định của đồng tiền và hệ thống tài chính. Theo Bộ trưởng Ngân khố Ô-xtrây-li-a, Giô Hốc-ky (Joe Hockey), tuyên bố trên của các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng trung ương G20 là “chưa từng có”.

Để đạt mục tiêu này, tất cả các nước G20 sẽ phải có những hành động cụ thể, bao gồm tăng đầu tư, tạo việc làm, nâng cấp thương mại và thúc đẩy cạnh tranh, cùng với các chính sách ổn định kinh tế vĩ mô. Tuy nhiên, theo các nhà quan sát, kế hoạch chi tiết cho tăng trưởng đến nay vẫn chưa được đề ra. Về vấn đề này, Bộ trưởng Ngân khố Ô-xtrây-li-a Giô Hốc-ky nói, mỗi nước sẽ đề ra kế hoạch riêng để góp phần vào sự tăng trưởng toàn cầu tại Hội nghị thượng đỉnh G20
dự kiến sẽ diễn ra vào tháng 11 tới. Thủ tướng Ô-xtrây-li-a, Tôn-ny A-bót (Tony Abbott), cam kết sẽ sử dụng vai trò Chủ tịch G20 để đạt được thỏa thuận bằng các hành động cụ thể nhằm nâng cao tăng trưởng kinh tế, tạo thêm nhiều việc làm và thúc đẩy đầu tư vào kết cấu hạ tầng. Ông nói rằng, Hội nghị thượng đỉnh G20 ở Brít-xbên (Brisbane) tháng 11-2014 sẽ tập trung vào một cam kết “thực hiện hành động thực tế”.

Trả lời câu hỏi về hậu quả gì sẽ xảy ra nếu mục tiêu tăng trưởng trên không đạt được, ông G. Hốc-ky nói: “Nếu chúng tôi không đạt được mục tiêu, sẽ có một số lượng ít hơn việc làm được tạo ra cũng như ít tăng trưởng kinh tế hơn và ít thịnh vượng hơn”.

Những quan ngại đối với việc hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng

Nhật báo Le Figaro (Pháp) có bài viết “Bất ổn tại các quốc gia mới trỗi dậy gây quan ngại tại Hội nghị G20” và đặt câu hỏi: Liệu bất ổn tại các quốc gia này có nguy hại đến sự phục hồi của kinh tế thế giới hay không? Theo bài báo này, đồng tiền của các nước mới trỗi dậy trượt giá nghiêm trọng như đồng pê-xô của Ác-hen-ti-na và mới đây là đồng rúp của Nga hạ giá thấp nhất trong lịch sử so với đồng đô-la Mỹ.

Tháng 12-2013, Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) thông báo bắt đầu cắt giảm số lượng trái phiếu mua hằng tháng để kích thích nền kinh tế. Việc trước đây FED mua trái phiếu để giữ cho đồng tiền có mệnh giá thấp trong toàn bộ nền kinh tế của Mỹ đã thúc đẩy dòng vốn đầu tư mang tính đầu cơ chuyển ra nước ngoài, đến các thị trường đang nổi, nơi có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao hơn và mức lợi nhuận cũng cao hơn. Tuy nhiên, khi FED bắt đầu siết chặt lại chính sách tiền tệ, dòng vốn đầu tư mang nặng tính đầu cơ đã ồ ạt rút khỏi nhiều nền kinh tế mới nổi để quay trở lại Mỹ, làm cho đồng nội tệ ở nhiều nền kinh tế sụt giá nghiêm trọng. Năm quốc gia bị ảnh hưởng nặng nhất là Ấn Độ, Ác-hen-ti-na, Thổ Nhĩ Kỳ, Nam Phi và In-đô-nê-xi-a. Theo chuyên gia kinh tế của Ngân hàng Natixis, các nước này sẽ phải giảm 10% nhập khẩu và điều đó sẽ dẫn đến thương mại quốc tế giảm 0,5%. Việc đồng tiền của các quốc gia mới trỗi dậy bị mất giá cũng khiến các nhà đầu tư nước ngoài thất thu 30 tỷ USD.

Mới đây, Thống đốc Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI), ông Ra-gu-ram Ra-gian (Raghuram Rajan) phát biểu rằng, Mỹ cần quan tâm đến những ảnh hưởng chính sách của họ đến phần còn lại của thế giới. Trong khi đó, Bộ trưởng Tài chính Mỹ, Giắc Liu (Jack Lew) cho rằng, các thị trường mới trỗi dậy phải có những sáng kiến để ổn định nền tài chính công và thi hành những cải cách hệ thống. Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cũng đưa ra lời khuyên rằng, các quốc gia này nên áp dụng một tỷ lệ hối đoái linh hoạt để có thể đối phó tốt hơn trong trường hợp xảy ra khủng hoảng. Theo IMF, nền kinh tế các quốc gia mới trỗi dậy có một tỷ lệ lạm phát tương đối cao và thâm hụt ngân sách do nhập siêu.

IMF đã kêu gọi Ô-xtrây-li-a giúp đỡ nhóm G20 cải tổ tài chính, đồng thời cảnh báo những rủi ro sẽ xảy ra khi FED rút gói kích thích kinh tế quá nhanh cũng như việc các ngân hàng trung ương tại châu Âu và Nhật Bản tiếp tục theo đuổi chính sách tiền tệ nới lỏng. Bộ trưởng Tài chính Ô-xtrây-li-a cho rằng, các nước cần duy trì một chính sách tiền tệ và hệ thống ngân hàng trung ương ổn định, đồng thời phải ngăn chặn một cách hợp lý các quyết định trong tương lai có thể gây ra những biến động trên thị trường.

Bên cạnh những dấu hiệu cải thiện trong nền kinh tế toàn cầu, cụ thể là sự tăng trưởng tại Mỹ, Anh, Nhật Bản, Trung Quốc và các nền kinh tế đang nổi lên, cũng như sự hồi phục tăng trưởng ở Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone), các chuyên gia kinh tế vẫn lo ngại rằng, kinh tế toàn cầu còn mất nhiều thời gian mới đạt được sự cân bằng và tăng trưởng bền vững./.