Nhiều giải pháp tổng thể giảm tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông

Đầu tư cải tạo hệ thống cơ sở hạ tầng giao thông đồng bộ và tương đối hoàn chỉnh

Trả lời các câu hỏi về tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông - vấn đề bức xúc và gây thiệt hại rất nhiều về người và của cho xã hội, Bộ trưởng đã chủ động dẫn chứng con số hằng năm bình quân tai nạn giao thông gây nên chết người khoảng 12 nghìn người. Bình quân 1.000 người/1 tháng và số tai nạn, bị thương nặng và bị thương cũng gần bằng con số đó và khẳng định để tiếp tục thực hiện được các nghị quyết của Đảng, Chính phủ cũng như yêu cầu đòi hỏi bức thiết của người dân ngành đã đề ra nhiều giải pháp. Trong đó, mấu chốt là phải đầu tư cải tạo hệ thống cơ sở hạ tầng giao thông đồng bộ và tương đối hoàn chỉnh. Theo chỉ đạo của Chính phủ, ngành sẽ tập trung vào đầu tư xây dựng được tuyến đường giao thông Bắc - Nam, mở rộng nâng cấp tuyến đường Quốc lộ 1A; tiếp tục đầu tư đường Hồ Chí Minh, đường ven biển, đường vành đai biên giới kết hợp với phát triển giao thông nông thôn...

Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của nhà nước

Bộ trưởng cũng đề cập đến giải pháp tập trung nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của nhà nước. Bộ trưởng cho rằng, tai nạn giao thông có rất nhiều nguyên nhân, nguyên nhân quan trọng nhất đó là quản lý nhà nước chưa đáp ứng yêu cầu. Quản lý nhà nước còn yếu kém nên dẫn đến tác động người dân tham gia giao thông, ý thức tham gia giao thông chưa được tốt. Đó cũng là do hạ tầng của chúng ta chưa tốt, nên khi tắc đường, người tham gia giao thông đi lên vỉa hè hoặc do đường chật, người ta phải đi sang làn đường của người khác. Nguyên nhân nữa là việc duy trì pháp luật không nghiêm dẫn đến tình trạng người dân nhờn luật hoặc việc thực thi công vụ của những người thực thi công vụ không tốt, người tham gia giao thông không ngại vi phạm pháp luật vì vẫn có cách để không bị xử lý. Bộ trưởng cho rằng, việc phải nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước làm yếu tố quan trọng và quyết định.

Bộ trưởng cũng cho rằng, nếu không coi tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông là trách nhiệm của Đảng, của chính quyền, của các bộ, ngành, các cấp và của toàn dân mà chỉ coi là việc của ngành giao thông thì không bao giờ thực hiện được. Bộ trưởng đề xuất, các ngành, các địa phương phải coi việc thực hiện nhiệm vụ giảm thiểu tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông cũng là một nhiệm vụ chính trị như nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Về ùn tắc giao thông, Thủ tướng Chính phủ và Chính phủ giao trách nhiệm chủ trì thuộc về chính quyền địa phương, đặc biệt là thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Tuy nhiên, với trách nhiệm quản lý nhà nước trong lĩnh vực về giao thông, Bộ trưởng khẳng định vấn đề số một là phải nâng cao hiệu lực, hiệu quả nền kinh tế nhà nước, phải có các giải pháp đồng bộ, cả lâu dài cũng như trước mắt. Việc đổi giờ làm việc, học tập, Bộ trưởng cho đó là giải pháp trước mắt và nằm trong tổng thể của cả hệ thống các giải pháp được Chính phủ nêu ra. Bộ trưởng bày tỏ mong muốn Quốc hội và nhân dân thông cảm, vì cần phải hành động ngay.

Nâng cao chất lượng, đẩy nhanh tiến độ các công trình

Trả lời đại biểu Nguyễn Thành Tâm (Tây Ninh) nêu thực tế hiện nay đầu tư xây dựng cơ bản của ngành giao thông vận tải có tình trạng làm thì chậm, hỏng thì nhanh do chất lượng thi công kém, trách nhiệm thì loanh quanh, Bộ trưởng thẳng thắng thừa nhận: Vấn đề chất lượng công trình và tiến độ các công trình đang là vấn đề rất bức xúc. Để giải quyết tình trạng trên, ngành giao thông sẽ thúc đẩy chuẩn bị các dự án có chất lượng và nhanh hơn, sẽ công khai minh bạch trong quá trình triển khai thực hiện, đồng thời đề nghị khâu giải phóng mặt bằng cũng phải có bước đột phá vì đây là một trong những nguyên nhân của việc chậm tiến độ các dự án. Bộ trưởng hy vọng với sự giám sát của các cấp, các ngành cũng như của nhân dân, hy vọng với việc sẽ quyết định thay thế một cách kịp thời những ban quản lý không đủ yêu cầu, tư vấn giám sát, tư vấn thiết kế, nhà thầu không đạt yêu cầu thì tiến độ xây dựng cũng như chất lượng công trình sẽ tốt hơn.

Các giải pháp khác

Song song với công tác nâng cao chất lượng quản lý Nhà nước, nâng cấp cơ sở hạ tầng, Bộ Giao thông - Vận tải đang tăng cường sát hạch các trung tâm đào tạo; kiểm tra chặt việc cấp, phát bằng. Những cơ sở, trung tâm đào tạo lái xe không đáp ứng về cơ sở vật chất, chất lượng giáo dục không đảm bảo sẽ bị giải thể hoặc đình chỉ hoạt động. Theo sự chỉ đạo của Chính phủ, ngành Giao thông kiên quyết xử lý nghiêm, ở mức độ cao hơn đối với những lái xe uống rượu, bia khi tham gia giao thông như cho ngồi tù từ 15 ngày, 3 tháng và lâu hơn tùy theo mức độ vi phạm. Mục tiêu đưa ra là mỗi năm giảm từ 5% đến 10% tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông

Ngành giao thông vận tải cũng đã đề nghị và đã được Chính phủ đồng ý lấy năm 2012 là năm an toàn giao thông, năm thực hiện bảo đảm trật tự kỷ cương về an toàn giao thông, phát động phong trào toàn dân tham gia đảm bảo an toàn giao thông và xử lý ùn tắc giao thông.

Trả lời câu hỏi của đại biểu Nguyễn Bá Thuyền (Lâm Đồng) về bao giờ hết tai nạn giao thông và hết ùn tắc giao thông? Bộ trưởng giãi bày tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông là hệ quả tất yếu của quá trình phát triển kinh tế - xã hội. Đối với nhiều nước trên thế giới thì tai nạn và ùn tắc giao thông đang vấn đề hết sức lớn. Thái Lan, Trung Quốc cũng tai nạn, cũng ùn tắc nhiều. Và theo Bộ trưởng với quyết tâm chính trị cao của toàn Đảng, toàn dân và sự thực hiện hết sức quyết liệt của những người thực thi công vụ và sự hưởng ứng, chia sẻ, tham gia của người dân thì tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông sẽ phải giảm.

* Tham gia giải trình thêm về vấn đề quy hoạch dẫn đến ùn tắc giao thông, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trịnh Đình Dũng thừa nhận đất dành cho giao thông ở những đô thị lớn là rất thấp, chỉ khoảng 8% quỹ đất đô thị. Vấn đề thiếu sự kiểm soát việc tăng dân số cơ học ở các đô thị lõi, đô thị trung tâm; tổ chức mạng lưới giao thông bất cập; mạng lưới giao thông vùng, đường xuyên tâm chậm đầu tư; thiếu tổ chức giao thông ngầm, trên cao, các tuyến vành đai tránh các thành phố lớn; thiếu hạ tầng kỹ thuật xã hội, hạ tầng dịch vụ đồng bộ ở các khu đô thị mới… là những nguyên nhân dẫn đến ách tắc giao thông.

Đưa ra giải pháp, Bộ trưởng Trịnh Đình Dũng cho biết: trước mắt, Bộ kiểm soát chặt chẽ việc xây dựng thêm các công trình cao tầng có nhiều người làm việc, nhiều người ở tại các quận nội thành Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.

Nhóm giải pháp dài hạn phải đặt mục tiêu 10 năm nữa cơ bản giải quyết được ùn tắc giao thông ở hai thành phố lớn này.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng đề xuất hoàn thiện thêm pháp luật liên quan đến phát triển đô thị, thay vì phát triển đô thị tự phát hiện nay phải tăng cường kiểm soát của nhà nước để đô thị phát triển đúng quy hoạch, có đầy đủ hạ tầng đồng bộ, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững.

Định hướng quy hoạch phát triển tổng thể đô thị quốc gia đến năm 2025 theo hướng phát triển hệ thống đô thị hài hòa, cân đối các vùng, miền trong cả nước. Điều chỉnh quy hoạch vùng thủ đô, vùng Thành phố Hồ Chí Minh để phát triển hệ thống giao thông liên vùng, phát triển đô thị vệ tinh, đô thị đối trọng trong vùng, giảm áp lực tăng dân số cơ học, tránh giao thông cắt qua thành phố lớn cùng cốt như hiện nay.

* Liên quan đến nguồn lực để đáp ứng cho yêu cầu phát triển giao thông, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Bùi Quang Vinh nhấn mạnh: vấn đề đổi mới tư duy về giải quyết nguồn lực cho giao thông theo hướng giảm dần đầu tư công, mở ra những nguồn lực ngoài ngân sách nhà nước, vốn ngân sách chỉ làm vốn đối ứng để giải quyết những vấn đề mà doanh nghiệp đầu tư không lo được.

Tiếp đến, phải thay đổi tư duy về vấn đề giá, phí, hoàn thiện cơ chế thị trường, bảo đảm nguyên tắc hoàn được vốn; phải có quyết định đầu tư tập trung, hiệu quả hơn, bố trí đầu tư không dàn trải, giao cho Bộ Kế hoạch và Đầu tư và Bộ Tài chính "gác cửa" việc này trước khi quyết định đầu tư các công trình.

Theo Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư, cần có một hành lang pháp lý về các hình thức kêu gọi vốn đầu tư ngoài nhà nước từ chính sách đất đai, chính sách giá, cho đến các hình thức đầu tư bảo đảm cho doanh nghiệp có thể có lãi, có thể thu hút vốn; cần có tầm nhìn quy hoạch để chọn đúng, trúng những dự án đầu tư./.