Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga trên lĩnh vực văn hóa trong bối cảnh mới
TCCS - Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 1949, quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga không ngừng được củng cố, mở rộng trên nhiều lĩnh vực. Trong đó, hợp tác văn hóa ngày càng thể hiện rõ vai trò “trụ cột mềm” của sức mạnh tổng hợp quốc gia. Trước những biến động sâu sắc của tình hình thế giới, hợp tác văn hóa trở thành kênh quan trọng tăng cường hiểu biết, củng cố lòng tin chiến lược và gắn kết nhân dân hai nước. Các hoạt động giao lưu nghệ thuật, giáo dục, du lịch, truyền thông góp phần định hình không gian văn hóa Á - Âu đa dạng, cởi mở và tôn trọng khác biệt.
Cơ sở hình thành và định hướng chiến lược trong hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga
Hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga được hình thành trên nền tảng chính trị - lịch sử sâu sắc, gắn liền với tiến trình phát triển của quan hệ đối tác chiến lược toàn diện giữa hai quốc gia. Trong suốt chặng đường đó, văn hóa luôn đóng vai trò là “sợi dây mềm” bền chặt, góp phần củng cố lòng tin, tăng cường sự hiểu biết và gìn giữ bản sắc giữa hai dân tộc. Từ vị trí hỗ trợ cho hợp tác chính trị, kinh tế, hợp tác văn hóa dần trở thành một trụ cột quan trọng, phản ánh chiều sâu chiến lược và tầm nhìn dài hạn của hai nước trong xây dựng không gian Á - Âu ổn định, đa dạng và hài hòa về lợi ích.
Hiệp ước láng giềng hữu nghị và hợp tác Trung Quốc - Nga năm 2001 được coi là dấu mốc quan trọng, tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho việc thúc đẩy hợp tác văn hóa song phương. Hiệp ước nhấn mạnh cam kết mở rộng giao lưu nhân dân, hợp tác trong giáo dục, khoa học, nghệ thuật, thể thao, xem đây là nền tảng bền vững để tăng cường sự tin cậy chiến lược giữa hai nước. Trên cơ sở đó, hai bên đã thành lập Ủy ban Hợp tác nhân văn Trung Quốc - Nga - cơ chế phối hợp liên chính phủ có vai trò điều phối và triển khai hiệu quả chương trình hợp tác văn hóa, giáo dục, truyền thông, thanh niên và thể thao. Kể từ năm 2006 đến nay, hàng loạt sự kiện quy mô lớn, như “Năm văn hóa Trung Quốc tại Nga”, “Năm Nga tại Trung Quốc”, “Năm du lịch Trung Quốc - Nga”, “Lễ hội phim Nga tại Bắc Kinh”, các tuần giao lưu nghệ thuật, diễn đàn học thuật song phương, đã trở thành biểu tượng sinh động của quan hệ hữu nghị Trung Quốc - Nga trong thời kỳ mới. Những chương trình này không chỉ thúc đẩy hợp tác văn hóa - xã hội, mà còn góp phần hình thành một không gian giao lưu Á - Âu năng động, cởi mở, đề cao sự tôn trọng khác biệt, đồng thời tạo nền tảng tinh thần cho quan hệ đối tác chiến lược toàn diện phát triển bền vững trong tương lai.
Bên cạnh nền tảng chính trị, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga được thúc đẩy bởi nhu cầu chiến lược của hai quốc gia trong bối cảnh quốc tế nhiều biến động. Trong thời đại “sức mạnh mềm” trở thành yếu tố quan trọng cấu thành sức mạnh tổng hợp quốc gia, cả Trung Quốc và Nga đều coi văn hóa là cầu nối tăng cường hiểu biết, quảng bá giá trị dân tộc và khẳng định vị thế đất nước trên trường quốc tế. Đối với Trung Quốc, hợp tác văn hóa với Nga là một bộ phận trong chiến lược mở rộng giao lưu và hợp tác về phía Tây, gắn liền với Sáng kiến “Vành đai, Con đường” (BRI) và tư tưởng “Cộng đồng chung vận mệnh nhân loại”. Đối với Nga, hợp tác văn hóa với Trung Quốc góp phần duy trì kênh đối thoại, củng cố vị thế và mở rộng không gian hợp tác song phương cũng như trong khu vực.
Từ góc độ chiến lược, văn hóa được ví như “ngôn ngữ chung” trong quan hệ Trung Quốc - Nga. Nếu kinh tế bảo đảm nền tảng lợi ích chung, chính trị xác lập khuôn khổ hợp tác, thì văn hóa đóng vai trò kết nối tinh thần, tạo chiều sâu và sự ổn định lâu dài cho quan hệ song phương. Thông qua các hoạt động giao lưu văn hóa, hình ảnh quốc gia được củng cố, sự hiểu biết và lòng tin chiến lược được tăng cường, qua đó thúc đẩy tình hữu nghị và gắn kết giữa hai dân tộc. Trong những năm qua, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga không chỉ giới hạn ở cấp nhà nước, mà ngày càng mở rộng ra toàn xã hội, đặc biệt trong lĩnh vực giáo dục, nghiên cứu và sáng tạo. Nhiều sinh viên, học giả hai nước tham gia các chương trình trao đổi. Các trung tâm tiếng Nga, Viện Khổng Tử, bảo tàng và viện nghiên cứu văn hóa được thành lập tại nhiều thành phố lớn của hai nước, trở thành cầu nối hữu nghị thiết thực và hiệu quả.
Định hướng hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga trong giai đoạn mới được khẳng định rõ trong các tuyên bố chung cấp cao, nhất là Tuyên bố chung về tăng cường quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga, được ký kết vào ngày 8-5-2025. Hai nước nhất trí hợp tác trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, truyền thông, sáng tạo nội dung, giáo dục - khoa học, coi đây là những trọng tâm ưu tiên hàng đầu. Đặc biệt, hợp tác trong không gian văn hóa số mở ra nhiều cơ hội mới trong quảng bá và trao đổi giá trị văn hóa thông qua các nền tảng mạng xã hội, điện ảnh, trò chơi trực tuyến và truyền thông đa phương tiện. Sự gắn kết giữa văn hóa và công nghệ hiện đại mở rộng phương thức giao lưu, đồng thời thể hiện năng lực đổi mới, thích ứng của hai nền văn hóa lớn trong kỷ nguyên số.
Một định hướng quan trọng khác là việc Trung Quốc và Nga đẩy mạnh mở rộng hợp tác văn hóa đa phương. Hai nước đã phối hợp đưa hoạt động giao lưu văn hóa vào khuôn khổ Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO), Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS) và Diễn đàn Hợp tác Á - Âu (ASEM), góp phần hình thành mạng lưới giao lưu văn hóa khu vực rộng lớn, thúc đẩy xu thế đa dạng, cân bằng và cùng phát triển. Các sự kiện như Liên hoan phim Á - Âu, Hội chợ sách quốc tế Moskva - Bắc Kinh, Diễn đàn sáng tạo trẻ SCO,… đã trở thành nhịp cầu giao lưu thường niên, góp phần nâng cao vị thế của cả hai nước trong không gian văn hóa khu vực và quốc tế.
Hai nước chú trọng nâng cao chất lượng và chiều sâu hợp tác văn hóa. Văn hóa là phương tiện quảng bá hình ảnh quốc gia, đồng thời là nền tảng tinh thần củng cố lòng tin chính trị. Hai bên đẩy mạnh trao đổi học giả, nghiên cứu lịch sử - văn minh, bảo tồn di sản, nghệ thuật dân gian, ngôn ngữ thiểu số và số hóa tư liệu văn hóa. Những hoạt động này góp phần làm phong phú hiểu biết lẫn nhau và củng cố nền tảng bền vững cho quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga.
Trong kỷ nguyên số, việc ứng dụng công nghệ hiện đại vào hợp tác văn hóa đang mở ra hướng phát triển mới, đưa giao lưu văn hóa Trung Quốc - Nga từ hình thức truyền thống sang giai đoạn hợp tác sáng tạo mang tính công nghiệp và chiến lược. Các nền tảng số về bảo tàng ảo, triển lãm trực tuyến, phim kỹ thuật số và trải nghiệm thực tế ảo giúp hai nước tiếp cận rộng rãi công chúng toàn cầu, thể hiện sức sáng tạo và tầm vóc hiện đại của hai nền văn hóa có bề dày truyền thống.
Về dài hạn, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga mang ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi song phương, góp phần định hình một không gian văn hóa Á - Âu đa trung tâm, nơi các nền văn minh cùng tồn tại, giao thoa và bổ sung cho nhau. Trong bối cảnh thế giới chuyển từ trật tự đơn cực sang đa cực, việc hai nước thúc đẩy hợp tác văn hóa gửi đi thông điệp về tôn trọng khác biệt, đối thoại bình đẳng và cùng phát triển. Với “sức mạnh mềm” đặc trưng, văn hóa đang trở thành công cụ quan trọng duy trì ổn định, củng cố lòng tin và mở ra cơ hội hợp tác mới giữa hai quốc gia.
Có thể khẳng định, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga vừa là kết quả của quá trình phát triển lâu dài, vừa là động lực chiến lược thúc đẩy quan hệ đối tác toàn diện ngày càng bền chặt. Trong bối cảnh toàn cầu nhiều biến động, hợp tác văn hóa không chỉ củng cố nền tảng tinh thần cho quan hệ song phương, mà còn góp phần xây dựng môi trường hòa bình, ổn định và phát triển chung ở khu vực Á - Âu, hướng tới một trật tự quốc tế đa cực, công bằng và nhân văn.
Tiến trình phát triển và những lĩnh vực hợp tác văn hóa nổi bật
Sau năm 2012, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga bước vào giai đoạn phát triển toàn diện với nhiều chương trình quy mô lớn mang tính biểu tượng. Một trong những dấu mốc tiêu biểu là “Năm Du lịch Trung Quốc tại Nga” (năm 2013) với hàng trăm hoạt động quảng bá nghệ thuật, ẩm thực, triển lãm và lễ hội diễn ra tại nhiều địa phương, góp phần giúp người dân Nga hiểu rõ hơn về văn hóa Trung Quốc và thúc đẩy du lịch song phương tăng mạnh. Đồng thời, hệ thống Viện Khổng Tử tại Nga và Trung tâm Văn hóa Nga tại Trung Quốc tiếp tục được mở rộng, trở thành cầu nối quan trọng trong việc thúc đẩy học tập ngôn ngữ, văn học và nghệ thuật, tạo nền tảng tri thức vững chắc cho hợp tác lâu dài.
Những năm tiếp theo, hợp tác văn hóa giữa hai nước tiếp tục được mở rộng về quy mô và nội dung. Chương trình “Năm Ngôn ngữ Trung Quốc - Nga” thúc đẩy mạnh mẽ việc học tiếng Trung Quốc tại Nga và tiếng Nga tại Trung Quốc. Các trường đại học hai nước triển khai chương trình song bằng, nghiên cứu chung và hội thảo học thuật song ngữ, hình thành không gian hợp tác giáo dục năng động. Đặc biệt, nhân dịp kỷ niệm 70 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (năm 2019), hai nước tổ chức hàng loạt hoạt động văn hóa - nghệ thuật quy mô lớn. Buổi biểu diễn tại Nhà hát Bolshoi với sự tham dự của lãnh đạo cấp cao hai nước đã trở thành biểu tượng sinh động cho tình hữu nghị Trung Quốc - Nga, trong khi các hoạt động triển lãm ảnh, liên hoan phim và diễn đàn thanh niên thu hút hàng triệu người tham dự, cho thấy chiều sâu và sức sống của hợp tác văn hóa song phương.
Trong giai đoạn đại dịch COVID-19, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga chịu ảnh hưởng bởi những hạn chế về đi lại và giao lưu trực tiếp. Trước thách thức đó, hai nước chủ động thích ứng, đẩy mạnh các hoạt động trực tuyến. Năm 2021, hơn 100 sự kiện văn hóa được tổ chức trên các nền tảng số, bao gồm triển lãm nghệ thuật, liên hoan phim, diễn đàn học thuật và giao lưu nhân dân. Việc ứng dụng công nghệ số không chỉ duy trì mạch hợp tác trong điều kiện đặc biệt, mà còn mở ra phương thức giao lưu mới, phù hợp với xu thế chuyển đổi số toàn cầu.
Bước sang giai đoạn sau đại dịch COVID-19, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga nhanh chóng được khôi phục và mở rộng, gắn kết chặt chẽ hơn với thể thao và thanh niên. “Năm Giao lưu Thể thao Trung Quốc - Nga” (năm 2022) trong khuôn khổ Thế vận hội Bắc Kinh và “Đại hội Thể thao Thanh niên Trung Quốc - Nga lần thứ chín” (năm 2023) tại thành phố Trùng Khánh (Trung Quốc) đã tạo nên không gian giao lưu đa chiều, kết hợp văn hóa, giáo dục và thể thao, góp phần củng cố nền tảng nhân dân vững chắc cho quan hệ song phương.
Kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (năm 2024) đánh dấu bước phát triển mới trong hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga, với việc hai nước tổ chức “Năm Văn hóa Trung Quốc - Nga”. Hơn 230 sự kiện được triển khai tại gần 90 thành phố, bao gồm biểu diễn nghệ thuật, triển lãm di sản, hội thảo khoa học, giao lưu thanh niên và hợp tác sáng tạo trong lĩnh vực văn hóa số. Đây là chuỗi hoạt động kỷ niệm có quy mô lớn, thể hiện tầm nhìn kết hợp giữa văn hóa, công nghệ và giáo dục, qua đó làm sâu sắc thêm nền tảng chiến lược của quan hệ hai nước.
Năm 2025, các chương trình trong khuôn khổ “Năm Văn hóa Trung Quốc - Nga” tiếp tục được triển khai với trọng tâm hướng tới điện ảnh, nghệ thuật đương đại và văn hóa số. Các dự án hợp tác sản xuất phim Red Silk, triển lãm trực tuyến, lễ hội nghệ thuật kỹ thuật số cùng việc phát triển bảo tàng ảo, triển lãm thực tế tăng cường (AR) và thực tế ảo (VR) phản ánh xu hướng kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại. Văn hóa số đang nổi lên như một lĩnh vực hợp tác mới, giàu tiềm năng và mang ý nghĩa chiến lược trong tiến trình chuyển đổi số toàn cầu.
Về tổng thể, tiến trình hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga trong hơn một thập niên qua có thể được khái quát ở bốn điểm chính.
Thứ nhất, quy mô và phạm vi hợp tác được mở rộng chưa từng có. Từ các lĩnh vực truyền thống như nghệ thuật, học thuật, giáo dục, hợp tác đã mở rộng sang du lịch, thể thao, điện ảnh, truyền thông và công nghệ số. Các chương trình “Năm Du lịch”, “Năm Ngôn ngữ”, “Năm Văn hóa”, “Năm Giao lưu Thể thao” trở thành cơ chế hợp tác định kỳ, có tính kế hoạch và tầm nhìn dài hạn.
Thứ hai, sức lan tỏa xã hội và hiệu quả thực tiễn ngày càng sâu rộng. Hàng trăm sự kiện lớn đã thu hút hàng triệu người tham dự, góp phần tăng cường hiểu biết, củng cố tình hữu nghị và thúc đẩy du lịch, giáo dục, nghệ thuật phát triển. Văn hóa trở thành “cầu nối mềm” giúp duy trì ổn định quan hệ hai nước trong bối cảnh quốc tế phức tạp.
Thứ ba, hợp tác văn hóa thể hiện khả năng thích ứng cao trước biến động toàn cầu. Trong đại dịch COVID-19, các chương trình trực tuyến đã duy trì giao lưu, đồng thời mở ra không gian văn hóa số mới, góp phần đa dạng hóa phương thức hợp tác.
Thứ tư, sự gắn kết giữa văn hóa, thể thao, công nghiệp sáng tạo và giáo dục thanh niên đã mang lại sức sống mới cho hợp tác song phương, giúp lan tỏa giá trị văn hóa tới các thế hệ trẻ.
Tuy nhiên, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga vẫn tồn tại một số hạn chế. Sự khác biệt về hệ giá trị, ngôn ngữ, tôn giáo và phong cách sáng tạo đôi khi tạo nên những rào cản trong quá trình tiếp nhận và lan tỏa sản phẩm văn hóa giữa hai nước. Một số chương trình giao lưu còn mang tính nghi lễ, hình thức, chưa thu hút được sự tham gia sâu rộng của công chúng, nhất là thế hệ trẻ. Bên cạnh đó, cạnh tranh ảnh hưởng văn hóa toàn cầu và sự thay đổi nhanh của công nghệ đòi hỏi hai bên phải tiếp tục đổi mới phương thức hợp tác, tăng cường hiệu quả truyền thông và phát huy lợi thế của các nền tảng số. Việc xây dựng cơ chế phối hợp dài hạn giữa cơ quan quản lý, tổ chức văn hóa và cơ sở giáo dục là yêu cầu cấp thiết nhằm hình thành hệ sinh thái hợp tác bền vững, vừa bảo tồn bản sắc dân tộc, vừa thích ứng linh hoạt với xu thế toàn cầu hóa.
Triển vọng hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga trong bối cảnh mới
Quan hệ hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga đang bước sang giai đoạn phát triển mới, với nhiều cơ hội mở rộng và tăng cường chiều sâu. Trong bối cảnh trật tự quốc tế biến động nhanh chóng, khi các mối liên kết chính trị, kinh tế, an ninh giữa hai nước ngày càng gắn bó, hợp tác văn hóa tiếp tục giữ vai trò “cầu nối mềm” - củng cố lòng tin chiến lược, lan tỏa ảnh hưởng xã hội và tạo nền tảng bền vững cho quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga.
Một là, hợp tác văn hóa có ý nghĩa chiến lược sâu sắc trong việc tăng cường nền tảng chính trị - xã hội của quan hệ song phương. Nếu các lĩnh vực kinh tế và an ninh thường chịu tác động mạnh từ môi trường quốc tế, văn hóa lại là “kênh ổn định”, giúp duy trì sự tin cậy và hiểu biết lẫn nhau. Các hoạt động giao lưu, triển lãm, diễn đàn học thuật, lễ hội nghệ thuật và trao đổi thanh niên thúc đẩy hình ảnh quốc gia, tạo “lực đệm mềm” trong chính sách đối ngoại, củng cố đồng thuận xã hội và gắn kết nhân dân hai nước.
Về phương diện chính trị - ngoại giao, hợp tác văn hóa được bảo đảm bởi sự nhất quán trong định hướng chiến lược của lãnh đạo cấp cao. Các cuộc gặp định kỳ giữa Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin luôn dành ưu tiên cho giao lưu nhân dân và hợp tác văn hóa. Cam kết chính trị mạnh mẽ này đã giúp văn hóa trở thành một trong những trụ cột quan trọng, không chỉ hỗ trợ, mà còn góp phần định hình diện mạo tổng thể của quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga.
Ở phương diện xã hội, hợp tác văn hóa góp phần thắt chặt quan hệ nhân dân và hình thành không gian văn hóa Á - Âu đa trung tâm. Thông qua các chương trình giáo dục, thể thao, thanh niên và văn hóa số, thế hệ trẻ hai nước có cơ hội giao lưu, học hỏi, tôn trọng và thấu hiểu lẫn nhau. Mạng lưới giao lưu này ngày càng lan tỏa tới các địa phương, trường học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp sáng tạo, tạo nền tảng xã hội vững chắc cho hợp tác lâu dài.
Trên bình diện kinh tế - sáng tạo, hợp tác văn hóa mở ra hướng phát triển mới trong lĩnh vực công nghiệp sáng tạo và kinh tế tri thức. Khi công nghiệp văn hóa đang trở thành ngành kinh tế mũi nhọn toàn cầu, Trung Quốc và Nga đều có tiềm năng lớn để phát triển các chuỗi giá trị văn hóa - sáng tạo. Các dự án điện ảnh, xuất bản, trò chơi điện tử, âm nhạc, bảo tàng số hay triển lãm thực tế ảo (VR/AR) mang lại giá trị tinh thần và hiệu quả kinh tế đáng kể. Việc phối hợp phát triển sản phẩm sáng tạo, đặc biệt trong lĩnh vực truyền thông đa phương tiện, giúp văn hóa trở thành nguồn lực mềm, góp phần nâng cao vị thế quốc gia và sức ảnh hưởng quốc tế của mỗi nước.
Ở tầm khu vực và quốc tế, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga vượt ra ngoài khuôn khổ song phương, góp phần định hình không gian văn hóa Á - Âu trong xu thế đa cực. Thông qua các cơ chế, như SCO, BRICS và Diễn đàn Hợp tác Á - Âu (ASEM), hai nước tích cực thúc đẩy giao lưu văn hóa đa phương, quảng bá giá trị đa dạng, bình đẳng và tôn trọng bản sắc dân tộc. Các sự kiện tiêu biểu, như Liên hoan phim Á - Âu, Hội chợ sách Moskva - Bắc Kinh, Diễn đàn sáng tạo trẻ SCO không chỉ tăng cường hợp tác khu vực, mà còn khẳng định vai trò và ảnh hưởng của hai nền văn hóa lớn trong việc thúc đẩy đối thoại giữa các nền văn minh.
Trong thời gian tới, triển vọng hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga được đánh giá là rộng mở và bền vững.
Thứ nhất, sự phát triển nhanh của công nghệ số tạo điều kiện mở rộng không gian giao lưu. Kinh nghiệm tổ chức trực tuyến trong thời kỳ đại dịch COVID-19 đã chứng minh tính hiệu quả của mô hình kết hợp trực tiếp - trực tuyến (hybrid), giúp tiếp cận công chúng rộng rãi hơn, nhất là giới trẻ. Điện ảnh, nghệ thuật đương đại, truyền thông số, bảo tàng ảo và giáo dục trực tuyến sẽ trở thành hướng đi chủ đạo, hình thành “không gian văn hóa số Trung Quốc - Nga” có sức lan tỏa toàn cầu.
Thứ hai, giao lưu thanh niên và thể thao tiếp tục là điểm nhấn nổi bật. Thành công của “Năm Giao lưu Thể thao Trung Quốc - Nga” cho thấy sự kết hợp giữa văn hóa và thể thao mang lại sức hấp dẫn đặc biệt đối với thế hệ trẻ. Việc mở rộng các đại hội thể thao, trại hè văn hóa, học bổng song phương và diễn đàn sáng tạo trẻ sẽ góp phần nuôi dưỡng thế hệ kế cận cho tình hữu nghị song phương.
Thứ ba, gắn kết văn hóa với kinh tế và du lịch mở ra triển vọng hợp tác thực chất hơn. Những “Năm Du lịch” trước đây chứng minh khi văn hóa và kinh tế được kết hợp, lợi ích về phương diện thương mại, xã hội được lan tỏa. Trong bối cảnh Nga đẩy mạnh chiến lược “Hướng Đông”, hợp tác du lịch - văn hóa với Trung Quốc sẽ tiếp tục mở rộng, thúc đẩy giao lưu khu vực và kết nối nhân dân.
Thứ tư, hợp tác văn hóa song phương có thể đóng vai trò ngày càng quan trọng trong cấu trúc văn hóa toàn cầu. Khi thế giới dịch chuyển sang trật tự đa cực, việc Trung Quốc và Nga phối hợp tổ chức các sự kiện quốc tế, từ liên hoan phim, diễn đàn học thuật đến triển lãm nghệ thuật, góp phần củng cố vị thế, lan tỏa thông điệp về đối thoại bình đẳng và tôn trọng đa dạng văn minh.
Tuy nhiên, triển vọng hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga cũng đặt ra một số yêu cầu mới về chiều sâu và chất lượng. Trước hết, việc khắc phục rào cản ngôn ngữ, tăng cường dịch thuật và xuất bản là điều kiện quan trọng để thúc đẩy trao đổi học thuật, nghệ thuật một cách thực chất. Bên cạnh đó, hợp tác văn hóa cần hướng nhiều hơn tới các hoạt động ở cấp cơ sở, giữa trường học, viện nghiên cứu, tổ chức xã hội, thay vì phụ thuộc nhiều vào những sự kiện mang tính nghi lễ. Đồng thời, phát huy vai trò của khu vực tư nhân, doanh nghiệp sáng tạo và nghệ sĩ độc lập sẽ giúp tăng tính linh hoạt, sáng tạo và sức sống cho hợp tác song phương. Khi được mở rộng đồng thời về quy mô và chiều sâu, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga sẽ có điều kiện phát triển bền vững, thích ứng hiệu quả với những thay đổi của thời đại.
Nhìn chung, hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga trong bối cảnh mới cho thấy sự chuyển dịch từ giao lưu truyền thống sang giai đoạn hợp tác sáng tạo mang tầm chiến lược. Văn hóa ngày càng khẳng định vai trò là kênh kết nối mềm, góp phần củng cố sức mạnh tổng hợp quốc gia, lan tỏa giá trị và thúc đẩy đối thoại giữa các nền văn minh. Về lâu dài, nếu được phát triển hài hòa với hợp tác chính trị, kinh tế, giáo dục và khoa học - công nghệ, hợp tác văn hóa sẽ tiếp tục là nguồn lực chiến lược quan trọng, góp phần tăng cường lòng tin, duy trì hòa bình, ổn định và thúc đẩy phát triển bền vững trong không gian Á - Âu đa cực đang định hình.
Những kết quả đạt được trong hợp tác văn hóa Trung Quốc - Nga góp phần làm sâu sắc thêm quan hệ song phương, mở ra những gợi ý đáng chú ý cho hợp tác khu vực và quốc tế. Từ góc nhìn đó, mô hình và kinh nghiệm hợp tác văn hóa giữa hai nước có giá trị tham khảo đối với các quốc gia trong khu vực, trong đó có Việt Nam - quốc gia luôn coi văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội và là động lực nội sinh cho phát triển bền vững. Việc thúc đẩy giao lưu văn hóa, tôn trọng bản sắc dân tộc, đồng thời mở rộng hợp tác sáng tạo trên tinh thần đối thoại và cùng phát triển, sẽ góp phần hình thành một không gian Á - Âu hòa bình, ổn định, hợp tác và thịnh vượng - nơi các nền văn hóa cùng tồn tại, giao thoa và bổ sung cho nhau./.
Tổng Bí thư Tô Lâm làm việc tại Hoa Kỳ  (20/02/2026)
Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp Trưởng Ban Tuyên truyền Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc  (14/11/2025)
Lãnh đạo Đảng, Nhà nước tiếp, hội kiến Toàn quyền Australia Sam Mostyn thăm cấp nhà nước tới Việt Nam  (10/09/2025)
Chủ tịch nước Lương Cường đón và hội đàm với Toàn quyền Australia Sam Mostyn thăm cấp nhà nước tới Việt Nam  (10/09/2025)
Quan hệ Việt Nam - Hoa Kỳ: Ba mươi năm nhìn lại  (11/07/2025)
- “Dân cần” - Một thành tố quan trọng trong phát huy dân chủ ở cơ sở hiện nay
- Vũ khí hóa sự phụ thuộc lẫn nhau: Trường hợp đất hiếm trong cạnh tranh chiến lược Mỹ - Trung
- Quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Trung Quốc - Nga trên lĩnh vực văn hóa trong bối cảnh mới
- Nâng cao nhận thức, xây dựng và hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển văn hóa trong giai đoạn mới
- Phát huy truyền thống Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng trong giai đoạn phát triển mới
-
Quốc phòng - An ninh - Đối ngoại
Cuộc chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972 - khát vọng độc lập, tự do của dân tộc Việt Nam -
Chính trị - Xây dựng Đảng
Cách mạng Tháng Tám năm 1945 - Bước ngoặt vĩ đại của cách mạng Việt Nam trong thế kỷ XX -
Quốc phòng - An ninh - Đối ngoại
Chiến thắng Điện Biên Phủ - Bài học lịch sử và ý nghĩa đối với sự nghiệp đổi mới hiện nay -
Kinh tế
Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa : Quan niệm và giải pháp phát triển -
Chính trị - Xây dựng Đảng
Đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị “tinh - gọn - mạnh - hiệu năng - hiệu lực - hiệu quả” theo tinh thần định hướng của Đồng chí GS, TS, Tổng Bí thư Tô Lâm