TCCSĐT - Xác định công tác tuyên truyền, giáo dục công nhân, người lao động là nhiệm vụ chiến lược, trọng tâm trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế, hơn 5 năm qua (từ năm 2008 đến nay), Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã chỉ đạo, hướng dẫn các cấp công đoàn tăng cường công tác này theo quan điểm xây dựng giai cấp công nhân của Đảng.

Triển khai thực hiện Nghị quyết số 20-NQ/TW, của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X, về “Tiếp tục xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã xây dựng, ban hành Kế hoạch số 378/KH-TLĐ, ngày 6-3-2008, về tuyên truyền và tổ chức triển khai thực hiện. 

Trên cơ sở chỉ đạo, hướng dẫn của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, các cấp công đoàn tham mưu cho cấp ủy đồng cấp xây dựng Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết; tổ chức quán triệt đến mọi cán bộ, đoàn viên; cụ thể hóa nội dung, biên soạn hàng vạn cuốn tài liệu tuyên truyền, như “Những quyền cơ bản của người lao động”, “Những vấn đề cơ bản về giải quyết tranh chấp lao động và đình công”, “Quyền và nghĩa vụ của người lao động và người sử dụng lao động”…

Liên đoàn lao động các tỉnh, thành phố, công đoàn ngành Trung ương đã phối hợp với các sở lao động - thương binh và xã hội, sở giáo dục và đào tạo, sở thông tin và truyền thông, sở văn hóa, thể thao và du lịch xây dựng kế hoạch đào tạo, đào tạo lại, nâng cao trình độ học vấn, tay nghề; giải quyết việc làm cho người lao động, từng bước nâng cao trình độ đội ngũ công nhân, lao động; tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật; nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần trong công nhân, người lao động. 

Sau hơn 5 năm thực hiện, các cấp công đoàn đã tổ chức hơn 180.000 buổi tuyên truyền quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp về xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước theo tinh thần Nghị quyết Hội nghị Trung ương 6 khóa X cho hơn 7 triệu lượt công nhân, người lao động; biên soạn và phát hành 222.000 tài liệu tuyên truyền (tờ gấp, sổ tay bỏ túi, đĩa CD) tới công nhân, người lao động ở 63 tỉnh, thành phố và 20 ngành; xét và trao Giải thưởng Nguyễn Đức Cảnh cho 239 công nhân, người lao động tiêu biểu trong cả nước.

Công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật trong công nhân, người lao động được các cấp công đoàn triển khai hiệu quả. Đã có trên 40% công nhân, người lao động được thông tin, tuyên truyền, phổ biến về pháp luật. Các hình thức tuyên truyền, phổ biến được áp dụng là tổ chức học tập trung, hội nghị, hội thảo, tập huấn; tuyên truyền qua hệ thống truyền thanh nội bộ; sinh hoạt câu lạc bộ; tuyên truyền, phát tờ gấp trực tiếp tại các nhà máy, dây chuyền sản xuất, trong các khu công nghiệp, khu nhà trọ và tại tổ công nhân tự quản. Nhiều hình thức tuyên truyền sinh động khác được kết hợp sử dụng lồng ghép vào nội dung sinh hoạt văn nghệ, hái hoa dân chủ ở các chương trình vui chơi giải trí, sinh hoạt tổ công đoàn; đổi mới hình thức tuyên truyền cho công nhân, người lao động trong doanh nghiệp thông qua chương trình “Giao lưu - Đối thoại” với sự tham gia của các ngành chức năng, nhằm giải đáp những vướng mắc của công nhân, người lao động trong thực hiện chế độ, chính sách theo quy định pháp luật. Đây là hình thức thu hút sự tham gia tích cực của công nhân, người lao động, sự ủng hộ của người sử dụng lao động và được sử dụng phổ biến trong “Tháng công nhân” hằng năm; chương trình “Đồng hành cùng doanh nghiệp”, những cuộc “Gặp gỡ tháng 5”, không chỉ tăng cường tình đoàn kết giữa đoàn viên, công nhân, người lao động mà còn là cơ hội để các cấp công đoàn nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người lao động, đồng thời tuyên truyền, phổ biến pháp luật.

Báo Lao động, 6 tạp chí, hơn 60 bản tin, gần 30 trang thông tin điện tử và các chương trình “Lao động và Công đoàn” trên các báo, đài ở Trung ương và địa phương là những công cụ tuyên truyền, đấu tranh bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của công nhân, người lao động. Các cấp công đoàn đã phát hành hơn 2 triệu ấn phẩm (tạp chí/bản tin/tờ thông tin) công đoàn; hàng trăm nghìn tin, bài, phóng sự, chuyên mục tuyên truyền về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, phản ánh các hoạt động trong phong trào công nhân và hoạt động công đoàn đến với công nhân, người lao động. Đặc biệt là các chương trình phối hợp hiệu quả giữa Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam với Đài Truyền hình Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Báo Nhân dân…

Các cấp công đoàn đã tích cực phối hợp với chính quyền cùng cấp và ngành văn hóa, thể thao và du lịch đẩy mạnh phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” trong công nhân, người lao động; chủ động phối hợp triển khai Quyết định 1780/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về xây dựng các thiết chế văn hóa phục vụ công nhân, người lao động trong các khu công nghiệp, khu chế xuất… Công tác xây dựng đời sống văn hóa cơ sở có sự chuyển biến tích cực, đi sâu vào tổ chức hoạt động, tạo sân chơi cho công nhân, người lao động, như “Điểm sinh hoạt văn hóa công nhân”; “Cụm Văn hóa thể thao theo địa bàn dân cư” (điển hình như Liên đoàn Lao động tỉnh Quảng Ninh: đã có 27 cụm được thành lập ở 11/14 huyện, thị xã, thành phố, thu hút gần 500 công đoàn cơ sở, với khoảng 60.000 công nhân, người lao động tham gia); “Tổ tự quản công nhân, lao động”… Trong các mô hình này, công nhân, người lao động được tham gia sinh hoạt văn hóa, đọc sách, báo, tạp chí, xem ti vi, chơi các môn thể thao. Mặt khác, các cấp công đoàn đã chủ động phối hợp với các cấp chủ quản, tạo điều kiện đầu tư về kinh phí, xây dựng mới và tu sửa, nâng cấp các thiết chế văn hóa, thể thao góp phần nâng cao mức hưởng thụ về văn hóa, rèn luyện sức khỏe cho người lao động như: sửa chữa, xây dựng mới thư viện, phòng đọc sách, báo; nhà văn hóa, câu lạc bộ, phòng truyền thống; sân chơi thể thao và mua sắm trang thiết bị (loa đài, ti vi, tăng âm, dụng cụ tập thể thao…), điển hình là Công đoàn ngành Xây dựng Việt Nam có 40 đơn vị có bàn bóng bàn và sân cầu lông, 10 đơn vị có thư viện và phòng đọc sách, 40 đơn vị có câu lạc bộ và phòng truyền thống, 10 đơn vị có đội văn nghệ phát triển mạnh. 

Công tác thông tin, tuyên truyền phòng, chống HIV/AIDS, tội phạm, tệ nạn xã hội trong công nhân, người lao động luôn được các cấp công đoàn quan tâm, tổ chức bằng nhiều hình thức phong phú, thiết thực và đi vào chiều sâu. Nổi bật là việc huy động người có HIV, người nghiện ma túy tham gia vào hoạt động tuyên truyền; đầu tư trang thiết bị phục vụ công tác tuyên truyền; phối hợp hoạt động với các cơ quan chức năng mở nhiều lớp tập huấn, hội thi tuyên truyền viên; biên soạn, cấp phát tài liệu, tờ rơi, áp-phích...

Từ năm 2008 đến năm 2013, các cấp công đoàn đã tổ chức hàng nghìn lớp tập huấn, hàng trăm buổi mít tinh tuyên truyền, thu hút trên 6 triệu lượt người tham gia; biên soạn và phát hành trên 3 triệu tờ gấp về phòng, chống HIV/AIDS, các tệ nạn xã hội, tài liệu về phòng, chống tác hại của thuốc lá để phát cho công nhân, người lao động. Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, nên nhận thức của người lao động về HIV/AIDS, tệ nạn ma túy, mại dâm, tác hại của thuốc lá đối với sức khỏe và môi trường sống đã được nâng lên.

Tuy nhiên, hình thức tuyên truyền của các cấp công đoàn còn ít hấp dẫn, nguồn kinh phí dành riêng cho tuyên truyền, giáo dục công nhân, người lao động chưa nhiều. Phần lớn các đợt tuyên truyền, sinh hoạt lồng ghép vào các nội dung phòng, chống ma túy, HIV/AIDS hoặc các chương trình, đề án có nguồn kinh phí của Nhà nước nên thời lượng tuyên truyền eo hẹp, vấn đề truyền đạt chưa sâu, nội dung chưa phong phú.

Trong thời gian tới, các cấp công đoàn tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, cụ thể hóa những quan điểm, chủ trương lớn của Đảng về xây dựng giai cấp công nhân, trên những nội dung cụ thể sau:

1. Quán triệt sâu sắc nội dung, quan điểm xây dựng giai cấp công nhân của Đảng thể hiện trong Nghị quyết số 20-NQ/TW, đặc biệt là những quan điểm của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng về "giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng, phát triển giai cấp công nhân cả về số lượng và chất lượng; nâng cao bản lĩnh chính trị, trình độ học vấn, chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp, tác phong công nghiệp, kỷ luật lao động; đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế”. Sử dụng tổng hợp các giải pháp tuyên truyền để góp phần đưa nghị quyết của Đảng vào cuộc sống.

2. Tổ chức tuyên truyền sâu rộng kết quả thực hiện Chương trình hành động của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam qua 5 năm triển khai thực hiện Nghị quyết số 20-NQ/TW. Tiếp tục rà soát, đánh giá, kịp thời bổ sung các chỉ tiêu của Chương trình hành động của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam trong việc thực hiện Nghị quyết, kiến nghị và đề ra các giải pháp thực hiện.

3. Chủ động, tham gia tuyên truyền về chế độ, chính sách pháp luật cho người lao động; góp phần giải quyết có hiệu quả những vấn đề bức xúc, cấp bách trong công nhân, người lao động như: việc làm, tiền lương, thu nhập, đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế; xây dựng nhà ở, bệnh xá tại các khu công nghiệp, đầu tư xây dựng các thiết chế văn hóa, khu vui chơi giải trí, nhà trẻ nơi có đông công nhân, người lao động làm việc; chăm lo công tác bồi dưỡng, giới thiệu đoàn viên công đoàn, công nhân ưu tú trong các doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp tư nhân và có vốn đầu tư nước ngoài cho Đảng xem xét, kết nạp.

4. Phổ biến sâu rộng nội dung Quy chế Dân chủ ở cơ sở, cách thức tổ chức đại hội công nhân viên chức. Hướng dẫn, giúp đỡ công nhân, người lao động giao kết hợp đồng lao động; đại diện tập thể người lao động thương lượng, ký kết và thực hiện Thỏa ước lao động tập thể theo quy định của Bộ luật Lao động và Luật Công đoàn năm 2012.

5. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phát triển đoàn viên, thành lập công đoàn cơ sở. Tăng cường bồi dưỡng, củng cố và nâng cao chất lượng hoạt động của cán bộ công đoàn cơ sở. Phát động và tổ chức tốt các phong trào thi đua yêu nước, trọng tâm là phong trào lao động giỏi, lao động sáng tạo./.