Tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI về xây dựng Đảng

1. Sau hơn một năm thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI về xây dựng Đảng, Hội nghị lần thứ bảy Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã sơ kết và đánh giá: Nhìn chung, các cấp ủy, tổ chức đảng từ Trung ương đến cơ sở đã triển khai thực hiện Nghị quyết một cách nghiêm túc. Việc kiểm điểm tự phê bình và phê bình theo tinh thần Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI về xây dựng Đảng là một đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng, bước đầu tạo được sự chuyển biến quan trọng trong việc đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong Đảng; khắc phục được một số hạn chế, khuyết điểm trong công tác cán bộ và trong thực hiện các nguyên tắc tổ chức sinh hoạt đảng, nhất là nguyên tắc tập trung dân chủ. 

Trong quá trình thực hiện Nghị quyết, nhất là việc chuẩn bị và tiến hành kiểm điểm tự phê bình và phê bình đã tạo được một số chuyển biến tích cực, siết lại kỷ luật, kỷ cương, có tác dụng cảnh báo, răn đe, cảnh tỉnh và góp phần ngăn chặn những hành vi tiêu cực. Trong năm 2012, Ban Bí thư Trung ương đã kỷ luật 6 cá nhân và 1 tổ chức đảng; Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã kỷ luật 8 đảng viên; cấp ủy và ủy ban kiểm tra các cấp đã kỷ luật gần 16.000 đảng viên (tăng 16% so với năm 2011); các cơ quan điều tra đã khởi tố 267 vụ, 574 bị can về tội tham nhũng (tăng 32% so với năm 2011); viện kiểm sát đã truy tố 281 vụ, 671 bị can (tăng 48,7% so với năm 2011); tòa án đã xét xử 231 vụ, 512 bị cáo (tăng 20,9% so với năm 2011). Cũng thông qua kiểm điểm, đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp có điều kiện học hỏi lẫn nhau, nâng cao trình độ và tinh thần trách nhiệm, giữ gìn đạo đức, lối sống; bước đầu tự sửa chữa khuyết điểm, điều chỉnh hành vi của bản thân, vợ (chồng), con và người thân trong gia đình.

Thông qua việc chỉ đạo và tổ chức thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI về xây dựng Đảng, các cấp ủy đảng từ Trung ương đến cơ sở tích lũy thêm kinh nghiệm trong chỉ đạo thực hiện công tác xây dựng Đảng nói chung, việc kiểm điểm tự phê bình và phê bình trong Đảng nói riêng; góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu và sự đoàn kết, thống nhất trong Đảng, sự đồng thuận trong xã hội. Niềm tin của nhân dân đối với Đảng từng bước được củng cố và nâng lên.

Trong bối cảnh tình hình trong nước và quốc tế có nhiều khó khăn, thách thức, nội dung Nghị quyết có nhiều vấn đề mới và khó, thời gian thực hiện còn ngắn, nhưng việc triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI đã góp phần thúc đẩy thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội năm 2012 và cơ bản hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ đề ra: giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát, bảo đảm an sinh xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh, giữ vững trật tự an toàn xã hội; chủ động hội nhập và nâng cao uy tín, vị thế quốc tế của đất nước.

2. Nhằm phát huy những kết quả đã đạt được, tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI về xây dựng Đảng và Kết luận của Hội nghị Trung ương 7, Bộ Chính trị đã quyết định thành lập 18 đoàn kiểm tra của Bộ Chính trị, Ban Bí thư do một đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ban Bí thư làm trưởng đoàn, tiến hành kiểm tra việc tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI, với trọng tâm là việc thực hiện kế hoạch, biện pháp khắc phục những khuyết điểm đã được kết luận sau đợt tự phê bình, phê bình theo Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI và thực hiện Chỉ thị số 03-CT/TW, ngày 14-5-2011, của Bộ Chính trị về “Tiếp tục đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. 

Tham gia các đoàn kiểm tra của Bộ Chính trị, Ban Bí thư có đại diện lãnh đạo các ban đảng Trung ương; một số cán bộ lãnh đạo cấp vụ của các cơ quan đảng Trung ương và đại diện Tổ giúp việc Bộ phận thường trực Bộ Chính trị, Ban Bí thư chỉ đạo thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI. Các đoàn kiểm tra của Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã tiến hành kiểm tra đối với 17 ban thường vụ tỉnh ủy, thành ủy và 14 ban cán sự đảng, đảng đoàn, đảng ủy trực thuộc Trung ương và tập thể lãnh đạo một số cơ quan, đơn vị ở Trung ương về hai nội dung: việc tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI, trọng tâm là sửa chữa, khắc phục khuyết điểm đã được kết luận sau tự phê bình, phê bình và việc đẩy mạnh học tập, làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh theo Chỉ thị số 03-CT/TW của Bộ Chính trị. Các đoàn kiểm tra đã làm việc, nghe báo cáo tự kiểm tra của các cấp ủy, tổ chức đảng, lãnh đạo các cơ quan, và kiểm tra thực tế ở một số cấp ủy, đơn vị trực thuộc cấp dưới để làm rõ trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy, tổ chức đảng cấp trên. 

Qua báo cáo tự kiểm tra của các cấp ủy, tổ chức đảng, lãnh đạo cơ quan trực thuộc Trung ương và kết quả kiểm tra thực tế của các đoàn kiểm tra của Bộ Chính trị, Ban Bí thư ở một số cấp ủy địa phương, cơ quan, đơn vị trực thuộc, nổi lên một số ưu điểm và kết quả cụ thể sau: 

Một là, sau kiểm điểm tự phê bình và phê bình theo Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI, các cấp ủy, tổ chức đảng trực thuộc Trung ương đều có kết luận về ưu điểm, khuyết điểm của tập thể và từng cá nhân; đề ra kế hoạch và các nhóm giải pháp khá đồng bộ để sửa chữa, khắc phục những hạn chế, khuyết điểm, đồng thời ban hành các văn bản để chỉ đạo các cấp ủy, tổ chức đảng cấp dưới thực hiện. Trong kế hoạch sửa chữa, khắc phục khuyết điểm, nhiều cấp ủy, tổ chức đảng đã bám sát 3 vấn đề cấp bách mà Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI đề ra; xác định rõ những vấn đề trọng tâm, bức xúc cần phải tập trung sửa chữa, khắc phục ngay và những vấn đề cần sửa chữa theo kế hoạch, có lộ trình và bước đi thích hợp. Căn cứ vào kế hoạch hoặc chương trình sửa chữa, khắc phục khuyết điểm đã đề ra, các cấp ủy, tổ chức đảng trực thuộc Trung ương đã ban hành văn bản chỉ đạo, thành lập các đoàn kiểm tra đối với các cấp ủy, đơn vị trực thuộc và phân công các đồng chí ủy viên ban thường vụ, ủy viên ban cán sự đảng, đảng đoàn trực tiếp phụ trách các địa phương, cơ quan, đơn vị trong việc sửa chữa, khắc phục khuyết điểm. Ngay sau kiểm điểm, nhiều ban thường vụ các thành ủy, tỉnh ủy (Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Lạng Sơn, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Bắc Ninh, Phú Yên, Đồng Nai, Tiền Giang, Đồng Tháp,…) đã giao ủy ban kiểm tra và các cơ quan chức năng thẩm tra, xác minh làm rõ một số vấn đề liên quan đến cán bộ, đảng viên qua tự phê bình và phê bình.

Hai là, nhiều tỉnh ủy, thành ủy đã tiến hành rà soát, bổ sung và hoàn thiện quy chế làm việc cho phù hợp với tình hình mới. Các tỉnh, thành phố, như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Vĩnh Phúc, Hà Nam, Bắc Ninh, Đồng Nai, Tây Ninh, Long An,… đã rà soát, điều chỉnh, quyết định thu hồi các dự án “treo” hoặc chủ động cùng các chủ đầu tư bàn biện pháp tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy các dự án đã được cấp phép nhưng chậm triển khai; kiện toàn tổ chức bộ máy và sắp xếp, bố trí lại cán bộ ở một số cơ quan, đơn vị cho phù hợp; chỉ đạo việc thanh tra, kiểm tra và điều chuyển hoặc xem xét, xử lý kỷ luật đối với những cán bộ, đảng viên, công chức có dư luận liên quan đến tham nhũng, tiêu cực; tập trung xem xét, giải quyết các vụ khiếu kiện lâu ngày và đưa ra xét xử những vụ án lớn, gây bức xúc trong dư luận xã hội; tiến hành rà soát và quy hoạch cán bộ cho nhiệm kỳ tới. Nhiều cấp ủy đã quy định chặt chẽ việc cử cán bộ lãnh đạo đi công tác ở nước ngoài; quy định cụ thể về việc tiết kiệm trong tổ chức các hội nghị, lễ cưới, lễ tang; quy định không uống rượu, bia vào buổi trưa trong các ngày làm việc… Thành ủy Hà Nội, Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh đã kiên quyết xử lý những vụ việc nổi cộm về vi phạm trật tự xây dựng và quản lý đất đai; thực hiện thí điểm việc lấy phiếu tín nhiệm đối với các chức danh cán bộ do hội đồng nhân dân thành phố bầu hoặc phê chuẩn. Tỉnh ủy Quảng Ninh đã chỉ đạo thực hiện thí điểm việc thi tuyển một số chức danh cán bộ lãnh đạo cấp sở. Thành ủy Hải Phòng đã xác định 15 vấn đề lớn cần tập trung chỉ đạo ngay sau kiểm điểm với 28 giải pháp cụ thể; đã rà soát và thu hồi hơn 240 ha đất của các dự án và giải quyết dứt điểm 21/25 vụ khiếu kiện phức tạp… Tỉnh ủy Thái Bình, Bắc Giang và nhiều địa phương khác đã bổ sung quy trình đề bạt cán bộ theo hướng phát huy dân chủ, công khai, tăng tính minh bạch và quy định tất cả cán bộ lãnh đạo từ cấp huyện đến cấp tỉnh đều phải tham dự sinh hoạt định kỳ hằng tháng với các chi bộ thôn, xóm, tổ dân phố, khu dân cư. Tỉnh ủy Bắc Ninh quy định và thực hiện việc cán bộ lãnh đạo cấp tỉnh định kỳ tiếp dân, trực tiếp đối thoại với nhân dân tại cơ sở. Tỉnh ủy Vĩnh Long, Thái Bình đã tổ chức thi tuyển công chức theo hình thức thi cạnh tranh, bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch, được dư luận hoan nghênh và đánh giá cao. Tỉnh ủy Tiền Giang thành lập Ban Chỉ đạo giải quyết những vấn đề nổi cộm tồn đọng ở các Khu Công nghiệp Tân Hưng, Long Giang, Dự án Nhà máy nước Đồng Tâm, … 

Ba là, các ban đảng Trung ương đã và đang khẩn trương nghiên cứu, xây dựng các đề án nhằm tiếp tục cụ thể hóa Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 về xây dựng Đảng để thực hiện theo Kế hoạch số 08-KH/TW của Bộ Chính trị. Các cơ quan tư pháp ở Trung ương đã thành lập 7 đoàn kiểm tra về công tác chống tham nhũng và tập trung chỉ đạo việc điều tra, khởi tố để sớm đưa ra xét xử một số vụ án tiêu cực, tham nhũng lớn. Đảng ủy Công an Trung ương đã xây dựng kế hoạch để thực hiện việc bố trí giám đốc công an cấp tỉnh, trưởng công an cấp huyện không phải là người địa phương; lập lại Cục Công tác đảng, công tác quần chúng trực thuộc Tổng cục Xây dựng lực lượng. Đảng ủy Khối các cơ quan Trung ương đã tập trung chỉ đạo, kiểm tra việc nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ và xác định năm 2013 là “Năm nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ”. Ban Cán sự đảng Bộ Giao thông Vận tải đã chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ và bảo đảm chất lượng các công trình, giảm tai nạn và tình trạng ùn tắc giao thông ở hai thành phố lớn; bổ sung, sửa đổi quy chế đánh giá cán bộ, sắp xếp tổ chức bộ máy các đơn vị trong ngành; điều chỉnh phương án thiết kế, thi công đối với một số công trình để tiết kiệm vốn ngân sách. Ban Cán sự đảng Bộ Tài chính đã chỉ đạo việc nghiên cứu, trình Chính phủ bổ sung sửa đổi một số quy định về giá, việc quản lý doanh nghiệp có vốn của Nhà nước và vốn đầu tư của nước ngoài; sửa đổi những bất hợp lý về quản lý ngân sách nhà nước, quản lý tài sản công, quản lý giá; về phát triển thị trường vốn, thị trường chứng khoán, bảo hiểm; đổi mới cơ chế tài chính đối với các đơn vị sự nghiệp công lập; tăng cường áp dụng công nghệ thông tin trong công tác nghiệp vụ và quản lý cán bộ; đẩy mạnh việc luân chuyển một số chức danh cán bộ để ngăn chặn, phòng ngừa tiêu cực trong các lĩnh vực hải quan, thuế, kho bạc. Ban Cán sự đảng Ngân hàng Nhà nước đã tập trung chỉ đạo tăng cường công tác thanh tra, giám sát ngân hàng; thực hiện nhiều giải pháp đồng bộ để bình ổn giá vàng, ngoại tệ; đẩy mạnh tái cơ cấu và xử lý nợ xấu của các ngân hàng thương mại nhà nước ... Những việc làm cụ thể nêu trên đã tạo được một số chuyển biến tích cực trong công tác xây dựng Đảng, bước đầu đem lại niềm tin của cán bộ, đảng viên vào việc thực hiện Nghị quyết.

Bốn là, các cấp ủy, tổ chức đảng và lãnh đạo các cơ quan, đơn vị trực thuộc Trung ương đã gắn sửa chữa, khắc phục khuyết điểm qua tự phê bình và phê bình theo Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI với đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh theo Chỉ thị số 03-CT/TW ngày 14-5-2011, của Bộ Chính trị với chủ đề năm 2013 là: “Phong cách quần chúng, dân chủ và nêu gương, nêu cao trách nhiệm gương mẫu của cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo chủ chốt các cấp”. Nhiều cấp ủy, tổ chức đảng đã quán triệt và cụ thể hóa 7 nội dung nêu gương theo Quy định số 101-QĐ/TW, ngày 7-6-2012 của Ban Bí thư đối với cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp; đẩy mạnh các phong trào thi đua trong các tổ chức quần chúng và tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện ở cơ sở; định kỳ biểu dương, khen thưởng những tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc và nhân rộng những điển hình tiên tiến. Nhiều chi bộ đã xây dựng, bổ sung tiêu chí đạo đức của cán bộ, đảng viên theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh sát với chức năng, nhiệm vụ của địa phương, cơ quan, đơn vị một cách cụ thể, ngắn gọn, dễ nhớ và dễ kiểm tra. Phong trào thi đua tiết kiệm, chống lãng phí được triển khai thực hiện ở nhiều cơ quan, đơn vị, đem lại hiệu quả thiết thực, được dư luận đánh giá cao, như việc Bộ Xây dựng quyết định dừng xây trụ sở mới; Bộ Giao thông Vận tải yêu cầu cán bộ trong ngành đi công tác ưu tiên mua vé máy bay giá rẻ; tỉnh Quảng Nam quyết định dừng việc cử cán bộ đi công tác, học tập ở nước ngoài... để tiết kiệm ngân sách.

Tuy nhiên, qua kiểm tra cũng nổi lên một số mặt hạn chế, khuyết điểm cần khắc phục là: Trong quá trình chuẩn bị và tiến hành kiểm điểm tự phê bình và phê bình ở các cấp, còn biểu hiện khá rõ tình trạng nể nang, hữu khuynh, né tránh; ý kiến góp ý chủ yếu nêu ưu điểm, ít góp ý và phê bình những hạn chế, thiếu sót, khuyết điểm; chưa đi sâu phân tích làm rõ nguyên nhân của những khuyết điểm, yếu kém và trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan đến những vấn đề nổi cộm tại địa phương, cơ quan, đơn vị; nhiều nơi chưa chỉ ra được thực chất, mức độ nghiêm trọng và đối tượng cụ thể của tình trạng suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, tình trạng chạy chức, chạy quyền, lợi ích nhóm; một số quy định, quy chế và đề án quan trọng để cụ thể hóa thực hiện Nghị quyết còn chậm so với Kế hoạch số 08-KH/TW ngày 12-3-2012 của Bộ Chính trị. Việc đề ra kế hoạch, các giải pháp để sửa chữa, khắc phục khuyết điểm theo ba vấn đề cấp bách mà Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI đề ra của một số cấp ủy, tổ chức đảng còn chung chung, thiếu cụ thể; việc sửa chữa, khắc phục khuyết điểm ở một số nơi còn chậm, chưa thật sự quyết liệt và chưa tạo được sự chuyển biến mạnh mẽ, đồng đều giữa các ngành, các địa phương. Việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh ở một số nơi vẫn còn hình thức, mang tính phong trào, chưa đi vào chiều sâu và trở thành công việc thường xuyên, hằng ngày của mỗi cán bộ, đảng viên; việc xác định chuẩn mực đạo đức theo tấm gương Chủ tịch Hồ Chí Minh ở nhiều nơi còn lúng túng; công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện của một số cấp ủy địa phương, cơ quan, đơn vị chưa được quan tâm đúng mức.

Để tiếp tục thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI về xây dựng Đảng, các cấp ủy, tổ chức đảng và mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp cần bám sát Kế hoạch số 08-KH/TW của Bộ Chính trị về thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI và rà soát kế hoạch, biện pháp sửa chữa khuyết điểm của cấp mình đã đề ra, tập trung khắc phục những khuyết điểm đã được kết luận qua kiểm điểm tự phê bình và phê bình theo Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI để thực hiện, nhất là những vấn đề nổi cộm, bức xúc; đưa việc tự phê bình và phê bình trở thành nền nếp hằng năm theo hướng dẫn của Trung ương; đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh bằng những việc làm cụ thể, thiết thực./.