Phát huy truyền thống cách mạng, Hoài Nhơn vững bước đi lên

1- Hoài Nhơn là huyện đồng bằng ven biển nằm ở phía bắc tỉnh Bình Định, có vị trí địa lý thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội và vị trí quan trọng trong quốc phòng - an ninh. Tên gọi Hoài Nhơn có từ năm 1471, khi vua Lê Thánh Tông mở rộng bờ cõi và đặt phủ Hoài Nhơn, lúc ấy gồm ba huyện: Bồng Sơn, Phù Ly và Tuy Viễn. Hoài Nhơn là mảnh đất giàu truyền thống cách mạng. Với tấm lòng kiên trung, bất khuất, đôn hậu, thủy chung và nhân ái, nhân dân Hoài Nhơn đã đoàn kết, gắn bó trong lao động, sản xuất và trong công cuộc đấu tranh chống lại quân thù. Lịch sử Hoài Nhơn cho đến ngày tổ chức cộng sản đầu tiên của huyện ra đời là lịch sử đấu tranh chống áp bức, bóc lột của chế độ thực dân, phong kiến, người trước ngã, người sau tiến lên, không ngại hy sinh, gian khổ. Đó cũng chính là cơ sở để Nguyễn Trân, Tôn Chất, Huỳnh Triếp - những người con ưu tú, kiên trung sớm giác ngộ cách mạng, hướng ngọn lửa nhiệt thành yêu nước của nhân dân Hoài Nhơn thổi bùng lên cao trào cách mạng. Chi bộ Cộng sản đầu tiên của huyện ra đời tháng 8-1930 ở Cửu Lợi (Tam Quan) là một tất yếu lịch sử, đã thúc đẩy phong trào đấu tranh của nhân dân Hoài Nhơn chống Pháp, Nhật và chế độ phong kiến lên một tầm cao mới dưới ngọn cờ lãnh đạo của Đảng. Tiêu biểu là lãnh đạo cuộc biểu tình vũ trang các ngày 22 và 23-7-1931 tại Cây số 7 Tài Lương, làm cho quân thù khiếp sợ, giáng một đòn mạnh mẽ làm rung chuyển toàn bộ hệ thống chính quyền của đế quốc và phong kiến trong huyện. Đó còn là biểu hiện của nghị lực cách mạng phi thường của quần chúng cách mạng, là bước tạo lực và tạo thế cho các cao trào cách mạng tiếp sau.

Thời kỳ 1932 - 1945, trước sự khủng bố tàn bạo của kẻ thù, Đảng bộ Hoài Nhơn trải qua muôn vàn thử thách, gian nguy, tổn thất nặng nề, phong trào cách mạng tạm thời lắng xuống, nhưng các đảng viên vẫn tìm cách duy trì hoạt động. Từ đó, đảng viên và quần chúng cách mạng được tôi luyện, sàng lọc, trở nên vững vàng, có thêm kinh nghiệm đấu tranh và xây dựng lực lượng chính trị rộng rãi. Ngày 22-8-1945, hàng vạn quần chúng vũ trang biểu tình trên khắp các tổng của Hoài Nhơn. Ngày 26-8, Ủy ban khởi nghĩa Hoài Nhơn huy động trên 15.000 quần chúng biểu tình vũ trang toàn huyện. Ngày 27-8, quần chúng cướp chính quyền nha bang tá Tam Quan, tuyên bố xóa bỏ ngụy quyền. Ngày 29-8-1945 đã đi vào lịch sử Hoài Nhơn bằng sự kiện cướp chính quyền tay sai thân Nhật tại Phủ đường Bồng Sơn, giành chính quyền về tay nhân dân.

Bước sang một trang sử mới, Đảng bộ và nhân dân Hoài Nhơn ra sức xây dựng, củng cố và bảo vệ chính quyền cách mạng trước sự xâm lược của thực dân Pháp. Đó là 9 năm đầy chông gai, thử thách nhưng cũng anh dũng kiên cường của những người con, người đồng chí quê hương. Quân dân Hoài Nhơn đã liên tiếp đánh bại những cuộc càn quét của địch (vào các năm 1946, 1949, 1953), trấn áp bọn phản cách mạng và xây dựng một mặt trận lòng dân vững chắc. Tiêu biểu là chiến thắng Chợ Cát (Hoài Hảo), Tam Quan trong 2 ngày 20 và 21-7-1949, làm cho quân Pháp khiếp sợ. Trong những năm 1953 - 1954, Hoài Nhơn đã làm tốt vai trò hậu phương quan trọng trong cuộc kháng chiến chống Pháp của Liên khu V. Hàng nghìn người đi tiếp lương, tải đạn, nông dân hăng say lao động sản xuất. Tất cả mọi người, mọi nhà đều tự nguyện, tự giác tham gia mọi công việc theo sức lực và tuổi tác, góp phần cho tiền tuyến chiến thắng.

Đó là một nấc thang đánh dấu sự trưởng thành về năng lực lãnh đạo và về tổ chức của Đảng bộ Hoài Nhơn, đồng thời là cơ sở để giữ vững tinh thần kiên trung, bất khuất trong suốt 21 năm kháng chiến chống đế quốc Mỹ sau này.

Chiến thắng Đồi 10 năm 1965 đã phá tan ách kìm kẹp, mở ra một vùng giải phóng rộng lớn, địch chỉ còn chiếm giữ ở Quận lỵ Bồng Sơn và xã Hoài Đức. Sau đó, suốt từ năm 1965 đến 1971, Mỹ Ngụy phản kích chiếm lại và chọn Hoài Nhơn là một trong những địa bàn trọng điểm của miền Nam, chúng tập trung lực lượng tinh nhuệ nhất và các loại vũ khí trang bị hiện đại đánh phá ác liệt, nhưng không hề làm giảm sút tinh thần, ý chí quyết chiến quyết thắng của Đảng bộ và nhân dân huyện nhà. Xuân Hè 1972, bằng chiến dịch tiến công tổng hợp, kết hợp tiến công quân sự và nổi dậy của quần chúng, Hoài Nhơn đã quét sạch quân địch, giải phóng huyện nhà (ngày 02-5-1972). Từ năm 1972 đến năm 1975, quân và dân Hoài Nhơn vừa tổ chức thế trận phòng thủ vùng mới giải phóng, vừa kiên quyết đánh trả hành động lấn chiếm của địch. Đến 28-03-1975, hòa cùng khí thế tiến công của cả nước để giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc, quân dân Hoài Nhơn đã đồng loạt nổi dậy, giải phóng hoàn toàn huyện nhà.

Ngày 28-3-1975 không những kết thúc thắng lợi cuộc đấu tranh gian khổ, hào hùng 30 năm (1945 - 1975) của Đảng bộ và nhân dân Hoài Nhơn dưới ngọn cờ vinh quang của Đảng Cộng sản Việt Nam, mà còn là mốc son chói lọi nhất trong lịch sử đấu tranh xây dựng và bảo vệ vùng đất giàu đẹp, quật khởi này.

Trải qua các cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc, nhân dân Hoài Nhơn đã có nhiều đóng góp và hy sinh to lớn. Toàn huyện có gần 10.000 liệt sỹ; 8.764 thương, bệnh binh; 1.775 Mẹ Việt Nam anh hùng, đang lập thủ tục đề nghị phong tặng và truy tặng cho 230 Mẹ; 24 tập thể và 21 cá nhân được tuyên dương Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, tất cả các xã, thị trấn trong huyện đều là Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân; gần 1.200 đồng chí bị địch bắt, tù đày trong chiến tranh; 231 đồng chí được công nhận lão thành cách mạng và tiền khởi nghĩa. Ngoài ra còn có hàng nghìn tổ chức và cá nhân trong huyện được Nhà nước tặng thưởng huân, huy chương các loại.

2- Sau ngày giải phóng, Đảng bộ và nhân dân Hoài Nhơn tập trung rà phá bom mìn, khai hoang, phục hóa, đẩy mạnh sản xuất, xây dựng lại quê hương bị chiến tranh tàn phá quá nặng nề. Từ năm 1986 đến nay, thực hiện đường lối đổi mới do Đảng Cộng sản Việt Nam khởi xướng và lãnh đạo, Đảng bộ và nhân dân Hoài Nhơn tiếp tục phát huy truyền thống đoàn kết, khắc phục khó khăn, nỗ lực phấn đấu và đạt được nhiều thành tựu quan trọng trong phát triển kinh tế, xã hội, xây dựng hệ thống chính trị, nâng cao đời sống nhân dân.

Kinh tế của huyện tiếp tục tăng trưởng và phát triển khá. Từ năm 2010 đến 2014, tổng sản phẩm địa phương (GDP) tăng bình quân 16,1%/năm. Giá trị sản xuất nông - lâm - ngư nghiệp tăng bình quân 7,4%/năm, công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp tăng bình quân hơn 19%/năm, thương mại - dịch vụ 25%/năm. GDP bình quân đầu người đạt trên 33 triệu đồng/người/năm.

Sản xuất nông - ngư - lâm nghiệp phát triển khá, các sản phẩm có năng suất và hiệu quả kinh tế cao ngày càng nhiều. Việc thực hiện chuyển đổi cơ cấu mùa vụ đạt kết quả tốt, từng bước chuyển dịch cây trồng phù hợp thổ nhưỡng, sử dụng các giống lúa có năng suất, chất lượng cao. Hệ thống kênh, mương thủy lợi, hồ đập từng bước được kiên cố hóa, bảo đảm dung tích phục vụ sản xuất. Chăn nuôi tiếp tục phát triển về số lượng và chất lượng. Ngư nghiệp tiếp tục tăng trưởng về năng lực khai thác, nuôi trồng và chế biến. Kinh tế biển được xác định là ngành kinh tế quan trọng của huyện, trên 70% ngư dân đã cải hoán tàu thuyền có công suất lớn, đánh bắt xa bờ. Sản lượng khai thác hải sản bình quân hơn 43.000 tấn/năm; trong đó, nghề câu cá ngừ đại dương là một thế mạnh của ngư dân Hoài Nhơn.

Năm năm gần đây, giá trị sản xuất công nghiệp, xây dựng, thương mại - dịch vụ của huyện tăng trưởng khá cao, đã làm chuyển biến mạnh mẽ cơ cấu kinh tế của huyện. Nếu năm 2010, tỷ trọng công nghiệp - xây dựng - dịch vụ chiếm 53,8%, thì đến cuối năm 2014 tỷ lệ này là 68%. Toàn huyện có 08 cụm công nghiệp, 01 khu chế biến thủy sản tập trung, có 33 doanh nghiệp hoạt động, trên 3.500 cơ sở sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp, thu hút gần 10.000 lao động. Các ngành công nghiệp may, khai thác khoáng sản, chế biến gỗ, chế biến hải sản; các làng nghề truyền thống, như chiếu cói, thảm xơ dừa, bánh tráng, bún số 8… tiếp tục phát triển, góp phần tạo ra nhiều sản phẩm có lợi thế cạnh tranh. Hệ thống lưới điện quốc gia tiếp tục được nâng cấp, mở rộng. Hạ tầng kinh tế - xã hội được quan tâm đầu tư xây dựng. Thương mại - dịch vụ tiếp tục tăng trưởng khá. Các dịch vụ bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin, tín dụng, ngân hàng, vận tải, y tế, bảo hiểm phát triển mạnh, đáp ứng nhu cầu sản xuất và đời sống của nhân dân.

Cùng với cả nước, Đảng bộ huyện luôn xác định xây dựng nông thôn mới là một trong những nhiệm vụ chính trị quan trọng của địa phương. Huyện đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động sâu rộng trong cán bộ, đảng viên, hội viên, đoàn viên và các tầng lớp nhân dân về nội dung, ý nghĩa, mục đích, tầm quan trọng của Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới; từ đó, chủ động các nguồn lực, tự nguyện đóng góp, tham gia thực hiện chương trình, khắc phục tư tưởng trông chờ, ỷ lại... Về Hoài Nhơn hôm nay, diện mạo nông thôn đã thay đổi khá nhiều, tốt đẹp hơn.

Lĩnh vực văn hóa, xã hội có nhiều chuyển biến tốt. Ngành giáo dục huyện được Sở Giáo dục đào tạo tỉnh Bình Định đánh giá là đơn vị dẫn đầu ngành toàn tỉnh nhiều năm liền; số học sinh giỏi các cấp và số học sinh thi đậu vào các trường đại học, cao đẳng tăng lên hằng năm. Đội ngũ giáo viên bổ sung về số lượng và nâng cao về chất lượng, tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn trên 99%. Huyện được công nhận đạt Chuẩn quốc gia về giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi, đạt Chuẩn quốc gia về phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi và phổ cập giáo dục trung học cơ sở. Có 69,5% số trường được công nhận đạt Chuẩn quốc gia. 100% số xã, thị trấn trong huyện đạt Chuẩn quốc gia về y tế; 98,8% số thôn, khối phố được công nhận thôn, khối phố sức khỏe; trên 92% số hộ sử dụng nước hợp vệ sinh. Công tác dân số - kế hoạch hóa gia đình, chăm sóc sức khỏe cho nhân dân, đặc biệt là trẻ em được quan tâm.

Phong trào văn hóa, văn nghệ quần chúng cùng với thế mạnh về các môn thể thao, như bóng đá, cầu lông, bóng chuyền,… ngày càng sôi nổi, thu hút đông đảo quần chúng tham gia. Huyện đã đẩy mạnh phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, thể dục, thể thao quần chúng. Đến nay, có 53,3% số xã đạt chuẩn văn hóa nông thôn mới; 50% thị trấn đạt chuẩn văn minh đô thị; 72,6% thôn, khối phố, 89,2% cơ quan, đơn vị, trường học, 91,2% hộ gia đình được công nhận danh hiệu văn hóa. Hệ thống đài truyền thanh được đầu tư nâng cấp, phủ sóng hầu hết các địa bàn dân cư, thường xuyên hoạt động, chất lượng tin, bài ngày càng tốt hơn. Tỷ lệ hộ nghèo giảm mỗi năm hơn 2,3%. Chính sách đối với thương, bệnh binh, gia đình liệt sĩ, người có công với nước và chính sách an sinh xã hội được các cấp ủy, chính quyền và nhân dân chăm lo chu đáo.

Công tác an ninh chính trị, bảo đảm trật tự an toàn xã hội trên địa bàn luôn được giữ vững. Đảng bộ đã đẩy mạnh quán triệt, nghiêm túc thực hiện các chủ trương của Đảng, Nhà nước về nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc; xây dựng được nhiều điểm sáng về an ninh trật tự, hệ thống tổ an ninh nhân dân được kiện toàn, bảo đảm an toàn tuyệt đối các sự kiện chính trị lớn diễn ra tại huyện; thường xuyên mở các đợt truy quét các loại tội phạm, tệ nạn xã hội. Do đó, trong những năm qua, tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn huyện luôn ổn định; chủ động phòng ngừa, tăng cường các biện pháp giải quyết các vụ việc nảy sinh ngay từ cơ sở, không để xảy ra điểm nóng, góp phần đem lại sự bình yên trong nhân dân, tạo môi trường ổn định, thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Xác định tầm quan trọng của công tác xây dựng Đảng, Ban Chấp hành Đảng bộ huyện qua các nhiệm kỳ luôn đặt công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên; tập trung củng cố, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng bộ; xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có phẩm chất chính trị, trình độ, năng lực ngang tầm với nhiệm vụ được giao. Đảng bộ Hoài Nhơn luôn chú trọng xây dựng, củng cố vững chắc hệ thống chính trị từ huyện đến cơ sở; thực hiện ngày càng hiệu quả việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”. Từ một chi bộ với 5 đảng viên đầu tiên, trải qua 85 năm xây dựng, phát triển và trưởng thành, đến nay, Đảng bộ Hoài Nhơn có 47 tổ chức cơ sở đảng với hơn 7.000 đảng viên. Nhiều năm liền, Đảng bộ Hoài Nhơn được Tỉnh ủy Bình Định đánh giá là Đảng bộ mạnh. Điều đó chứng tỏ sự lớn mạnh không chỉ về mặt số lượng mà cả chất lượng lãnh đạo phong trào cách mạng qua các thời kỳ.

Trước nhiệm vụ mới, khó khăn và phức tạp gấp bội, song với truyền thống hào hùng và kinh nghiệm trong suốt chặng đường đã qua, Đảng bộ và nhân dân Hoài Nhơn quyết tâm phát huy ý chí tự lực, tự cường, đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, thực hiện thắng lợi các mục tiêu đã đề ra, xây dựng Hoài Nhơn ngày càng giàu đẹp, văn minh./.