Thái Lan - Đấu tranh quyền lực và khủng hoảng xã hội

La Mịch Như

15:46, ngày 14-12-2013

TCCSĐT - Trong những ngày này ở Thái Lan lại thấy có những hình ảnh đã từng thấy trước đó về cuộc đối địch giữa lực lượng chống chính phủ và chính phủ.

Nếu coi chính phủ được thành lập trên cơ sở kết quả của cuộc tổng tuyển cử là biểu hiện và bằng chứng về nền dân chủ thì có thể nói đối tượng chính của cuộc đối địch này còn là số phận của bản thân nền dân chủ đó. Và nếu nhìn lại tình hình chính trị nội bộ ở Thái Lan từ ít nhất mười năm trở lại đây thì cuộc đấu tranh quyền lực hiện tại còn phản án cuộc khủng hoảng xã hội sâu sắc ở nước này.

Trước đây, cấu trúc giai tầng trong xã hội Thái Lan khá đơn giản khi chỉ có hoàng gia và thần dân. Nhưng rồi cấu trúc ấy bị thay đổi cơ bản khi dần hình thành tầng lớp trung lưu và trí thức. Đất nước phát triển về mọi phương diện kéo theo sự phân cách giữa giàu và nghèo, giữa thành thị và nông thông cũng như giữa miền Nam và miền Bắc. Tỷ phú Thạc-xỉn Xin-na-vắt người anh trai của đương kim Thủ tướng Thái Lan Dinh-lắc Xin-na-vắt (Yingluck Shinawatra), từ thương trường nhảy vào chính trường và lên nắm quyền trong bối cảnh tình hình chính trị, xã hội nội bộ ấy. Vai trò và ảnh hưởng vẫn còn rất quyết định của Nhà vua và giới quân sự làm cho cục diện quyền lực và tương quan chính trị ở nước này luôn rất phức tạp và tiềm ẩn nguy cơ đột biến.

Mục tiêu đấu tranh của lực lượng biểu tình và chiếm lĩnh các cơ quan công quyền nhà nước, kể cả trụ sở chính phủ, đại bản doanh quân đội, đài phát thanh và truyền hình, bây giờ không còn là phản đối dự định luật ân xá của chính phủ mà là lật đổ chính phủ của bà Dinh-lắc Xin-na-vắt. Chính phủ này lại được đa số dân chúng ủng hộ thể hiện qua lá phiếu trong cuộc tổng tuyển cử mới đây nhất. Điều đó có nghĩa là phe chống chính phủ hiện tại tuy sử dụng danh nghĩa "nhân dân" để làm "cuộc cách mạng nhân dân", nhưng chưa hẳn đã đại diện cho đa số dân chúng ở Thái Lan.

Cử tri ở miền Bắc Thái Lan, ở những vùng nông thôn và cả dân nghèo thành thị vẫn ủng hộ đảng cầm quyền và bà Thủ tướng, mặc dù ai cũng biết rằng ảnh hưởng và vai trò của ông Thạc-xỉn Xin-na-vắt (Thaksin Shinawatra), dù đang lưu vong từ nhiều năm nay ở nước ngoài, đối với đảng cầm quyền và quan điểm chính sách của người em gái đang nắm quyền vẫn còn rất đáng kể. Bản chất cuộc khủng hoảng chính trị xã hội hiện tại ở Thái Lan chính là ở chỗ đó.

Mầm mống khủng hoảng đã ẩn hiện từ lâu và cứ có dịp là lại bùng phát. Nền dân chủ hiện đại ở nước này luôn bị đe dọa và dễ bị đổ vỡ chính bởi sự phân cực trên chính trường và sự phân rẽ trong nội bộ xã hội dai dẳng suốt thời gian dài vẫn chưa được khắc phục triệt để. Hai phe đối địch không có đủ mức độ sẵn sàng và thiện chí đối thoại thực sự để cùng nhau xây dựng, tìm kiếm giải pháp chính trị lâu bền mà mới chỉ nhằm vào những bước đi sách lược hướng tới giải pháp tình thế giúp cho phía chính phủ giữ những gì có thể giữ được và phe chống đối giành về những gì có thể đòi được. Cả hai phía đều cùng chơi con bài dền dứ và có thêm thời gian chờ thời, hết sức tránh làm phật ý Nhà vua và gây sự với giới quân sự.

Suy cho cùng thì cả hai phía đều đã phạm sai lầm và nếu không thận trọng cũng như mẫn cảm chính trị nội bộ đủ mức thì rồi sẽ phải trả giá đắt. Phe chính phủ đã tạo cớ để phía chống đối dậy lên làn sóng biểu tình phản đối leo thang và biến tướng thành cuộc nổi dậy lật đổ chính phủ. Phía biểu tình đã lạm dụng quyền thể hiện thái độ phản đối chính phủ, đảng cầm quyền và cá nhân bà Thủ tướng thành cuộc nổi dậy lật đổ chính phủ dưới danh nghĩa "nhân dân" trong khi chưa hẳn đã đại diện cho đại đa số dân chúng. Cái vòng luẩn quẩn giữa đấu tranh quyền lực và khủng hoảng xã hội đã cộng hưởng tác động của đấu tranh quyền lực và khủng hoảng xã hội và là điềm chẳng tốt lành gì cho tương lai của Thái Lan./.