Tăng cường y tế cơ sở cho chăm sóc sức khỏe ban đầu, hướng tới bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân
22:27, ngày 24-03-2015
TCCSĐT - Từ ngày 24 đến ngày 25-3-2015, tại thành phố Huế (tỉnh Thừa Thiên Huế) đã diễn ra Hội nghị quốc tế “Tăng cường y tế cơ sở cho chăm sóc sức khỏe ban đầu, hướng tới bao phủ chăm sóc sức khỏe toàn dân”. Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam dự và chỉ đạo Hội nghị.
Tham dự Hội nghị còn có Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến; các Thứ trưởng Bộ Y tế: Phạm Lê Tuấn; Nguyễn Thanh Long; Lê Quang Cường; đồng chí Nguyễn Văn Cao, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế; Giám đốc quản lý Các chương trình văn phòng Tổ chức Y tế thế giới khu vực Tây Thái Bình Dương ông Ta-kê-si Ka-sai; Đại sứ, Trưởng phái đoàn Liên minh châu Âu ông Phrăng Gien-xen; đại diện Ngân hàng thế giới ông Thô-mát Pa-lu; cùng đại diện các ban, bộ, ngành và đại diện các cơ quan thông tin báo chí trung ương và địa phương.
Phát biểu tại Hội nghị, đồng chí Nguyễn Thị Kim Tiến, Bộ trưởng Bộ Y tế khẳng định: y tế cơ sở là xương sống của y tế Việt Nam. Mạng lưới y tế cơ sở bao gồm tuyến huyện và tuyến xã gần dân nhất, bảo đảm cho người dân được chăm sóc sức khỏe cơ bản với chi phí thấp nhất, góp phần thực hiện công bằng trong chăm sóc bảo vệ sức khỏe, bảo đảm an sinh xã hội. Ngay từ khi mới giành được độc lập, Đảng và Nhà nước ta đã quan tâm đến y tế cơ sở. Vì vậy, mạng lưới y tế cơ sở đã được hình thành và phát triển tận thôn, bản với đội ngũ cán bộ ngày càng được tăng cường cả về số lượng lẫn chất lượng chuyên môn. Đến nay, đội ngũ y tế cán bộ cơ sở còn bao gồm cả cô đỡ thôn, bản và cộng tác viên y tế.
Hiện nay, nước ta có gần 11.000 trạm y tế xã với hàng trăm cán bộ. Hệ thống y tế của Việt Nam và đặc biệt là y tế cơ sở đã được các tổ chức quốc tế đánh giá cao. Nhờ có mạng lưới y tế cơ sở, hoạt động bảo vệ và nâng cao sức khỏe của nhân dân nói chung và chăm sóc sức khỏe ban đầu đã được cung cấp tới tất cả người dân, kể cả khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa, đồng bằng, các dân tộc ít người, biên giới, hải đảo. Trong thời gian qua, ngành y tế đã đạt nhiều thành tựu, được Đảng và Nhà nước đánh giá cao, được thế giới đánh giá là điểm sáng trong chăm sóc sức khỏe ban đầu và thực hiện các Mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ, trong đó có y tế cơ sở.
Các tham luận tại Hội nghị đã làm rõ: ở Việt Nam, mạng lưới y tế cơ sở gồm y tế thôn, bản, xã, quận, huyện, thị xã là tuyến y tế bảo đảm cho mọi người dân được chăm sóc sức khỏe cơ bản với chi phí thấp, góp phần thực hiện công bằng xã hội, xóa đói giảm nghèo, xây dựng nếp sống văn hóa, trật tự, an toàn xã hội, tạo niềm tin của nhân dân vào chế độ xã hội chủ nghĩa.
Thực hiện Tuyên ngôn Alma-Ata, Việt Nam đã và đang triển khai 10 nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu, đó là: giáo dục sức khỏe, dinh dưỡng và cung ứng thực phẩm, bảo vệ bà mẹ trẻ em và kế hoạch hóa gia đình, cung cấp nước sạch và vệ sinh môi trường, tiêm chủng mở rộng, chữa bệnh và xử lý vết thương thông thường, phòng, chống các bệnh, dịch lưu hành ở địa phương, cung cấp thuốc thiết yếu, quản lý sức khỏe các đối tượng ưu tiên, củng cố mạng lưới y tế cơ sở. Mỗi nội dung hoạt động chăm sóc sức khỏe ban đầu đều có liên quan đến nhiều tuyến, nhiều người, bao gồm gia đình, tuyến cộng đồng, tuyến xã và trên nữa là tuyến huyện.
Việt Nam đã xác định rõ phạm vi của mạng lưới cơ sở là từ tuyến huyện trở xuống, đặt mục tiêu và củng cố mạng lưới y tế cơ sở gồm: hoàn thiện mạng lưới y tế thôn bản, củng cố và tăng cường y tế tuyến xã, đầu tư xây dựng mới và nâng cấp bệnh viện, trung tâm y tế huyện, để các bệnh viện tuyến huyện vừa là bệnh viện cộng đồng để chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân trên địa bàn, vừa được phát triển các kỹ thuật y tế để giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên.
Trên thực tế, y tế cơ sở là những đơn vị phát hiện bệnh sớm nhất và giải quyết hầu hết những chứng bệnh đơn giản (gần 80% bệnh tật). Y tế cơ sở bao gồm những đơn vị y tế gần dân nhất, là nơi thể hiện cụ thể nhất và rõ rệt nhất định hướng công bằng trong chăm sóc sức khỏe. Y tế cơ sở là nơi tích hợp chặt chẽ giữa y học dự phòng và y học điều trị, thể hiện đầy đủ đường lối chăm sóc sức khỏe toàn diện (phòng bệnh, chữa bệnh, phục hồi chức năng và nâng cao sức khỏe). Nếu các đơn vị y tế phát triển và cung cấp được các dịch vụ có chất lượng cho dân thì tạo ra sự tiết kiệm rất lớn cho dân trong chăm sóc sức khỏe.
Trong tình hình hiện nay, để xây dựng và phát triển y tế cơ sở, chúng ta cần lưu ý những phương hướng sau: một là, phải gắn kết việc hoàn thiện và củng cố y tế cơ sở với thực hiện nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu và luôn đề cao chất lượng của y tế cơ sở; hai là, đổi mới nhận thức về vai trò, vị trí của y tế cơ sở gắn với chăm sóc sức khỏe ban đầu từ cách nhìn theo phân cấp hành chính sang phân loại theo chức năng; ba là, củng cố và phát triển mạng lưới y tế cơ sở với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu phải theo nguyên tắc gần dân, bám sát dân; bốn là, hết sức coi trọng khâu nhân lực cho y tế cơ sở và coi đây là khâu thiết yếu; năm là, tăng cường đầu tư cho y tế cơ sở với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Gắn với xây dựng và phát triển y tế cơ sở cùng với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu là nội dung mang tính chiến lược của y tế Việt Nam. Công việc này có ý nghĩa to lớn về chăm sóc sức khỏe: làm cho người dân dễ tiếp cận với các dịch vụ y tế, phát hiện bệnh sớm và xử trí kịp thời, thực hiện chăm sóc sức khỏe ban đầu và giáo dục sức khỏe. Xây dựng và phát triển y tế cơ sở còn mang ý nghĩa chính trị trên nhiều mặt: an sinh xã hội, công bằng xã hội, an ninh chính trị, vận động quần chúng, xây dựng chính quyền cơ sở. Gắn kết và củng cố vai trò, vị trí của y tế cơ sở với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu, tạo ra mối cân bằng hợp lý với các hoạt động khác (đặc biệt là đang có xu thế phát triển công nghệ cao trong điều trị) trong các dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu là cuộc đấu tranh đầy cam go và là biểu hiện của việc giữ vững nguyên tắc của chủ nghĩa xã hội trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay. Vì vậy, trước mắt cũng như lâu dài công việc này phải được quan tâm và có kế hoạch cụ thể để thực hiện thắng lợi./.
Phát biểu tại Hội nghị, đồng chí Nguyễn Thị Kim Tiến, Bộ trưởng Bộ Y tế khẳng định: y tế cơ sở là xương sống của y tế Việt Nam. Mạng lưới y tế cơ sở bao gồm tuyến huyện và tuyến xã gần dân nhất, bảo đảm cho người dân được chăm sóc sức khỏe cơ bản với chi phí thấp nhất, góp phần thực hiện công bằng trong chăm sóc bảo vệ sức khỏe, bảo đảm an sinh xã hội. Ngay từ khi mới giành được độc lập, Đảng và Nhà nước ta đã quan tâm đến y tế cơ sở. Vì vậy, mạng lưới y tế cơ sở đã được hình thành và phát triển tận thôn, bản với đội ngũ cán bộ ngày càng được tăng cường cả về số lượng lẫn chất lượng chuyên môn. Đến nay, đội ngũ y tế cán bộ cơ sở còn bao gồm cả cô đỡ thôn, bản và cộng tác viên y tế.
Hiện nay, nước ta có gần 11.000 trạm y tế xã với hàng trăm cán bộ. Hệ thống y tế của Việt Nam và đặc biệt là y tế cơ sở đã được các tổ chức quốc tế đánh giá cao. Nhờ có mạng lưới y tế cơ sở, hoạt động bảo vệ và nâng cao sức khỏe của nhân dân nói chung và chăm sóc sức khỏe ban đầu đã được cung cấp tới tất cả người dân, kể cả khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa, đồng bằng, các dân tộc ít người, biên giới, hải đảo. Trong thời gian qua, ngành y tế đã đạt nhiều thành tựu, được Đảng và Nhà nước đánh giá cao, được thế giới đánh giá là điểm sáng trong chăm sóc sức khỏe ban đầu và thực hiện các Mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ, trong đó có y tế cơ sở.
Các tham luận tại Hội nghị đã làm rõ: ở Việt Nam, mạng lưới y tế cơ sở gồm y tế thôn, bản, xã, quận, huyện, thị xã là tuyến y tế bảo đảm cho mọi người dân được chăm sóc sức khỏe cơ bản với chi phí thấp, góp phần thực hiện công bằng xã hội, xóa đói giảm nghèo, xây dựng nếp sống văn hóa, trật tự, an toàn xã hội, tạo niềm tin của nhân dân vào chế độ xã hội chủ nghĩa.
Thực hiện Tuyên ngôn Alma-Ata, Việt Nam đã và đang triển khai 10 nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu, đó là: giáo dục sức khỏe, dinh dưỡng và cung ứng thực phẩm, bảo vệ bà mẹ trẻ em và kế hoạch hóa gia đình, cung cấp nước sạch và vệ sinh môi trường, tiêm chủng mở rộng, chữa bệnh và xử lý vết thương thông thường, phòng, chống các bệnh, dịch lưu hành ở địa phương, cung cấp thuốc thiết yếu, quản lý sức khỏe các đối tượng ưu tiên, củng cố mạng lưới y tế cơ sở. Mỗi nội dung hoạt động chăm sóc sức khỏe ban đầu đều có liên quan đến nhiều tuyến, nhiều người, bao gồm gia đình, tuyến cộng đồng, tuyến xã và trên nữa là tuyến huyện.
Việt Nam đã xác định rõ phạm vi của mạng lưới cơ sở là từ tuyến huyện trở xuống, đặt mục tiêu và củng cố mạng lưới y tế cơ sở gồm: hoàn thiện mạng lưới y tế thôn bản, củng cố và tăng cường y tế tuyến xã, đầu tư xây dựng mới và nâng cấp bệnh viện, trung tâm y tế huyện, để các bệnh viện tuyến huyện vừa là bệnh viện cộng đồng để chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân trên địa bàn, vừa được phát triển các kỹ thuật y tế để giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên.
Trên thực tế, y tế cơ sở là những đơn vị phát hiện bệnh sớm nhất và giải quyết hầu hết những chứng bệnh đơn giản (gần 80% bệnh tật). Y tế cơ sở bao gồm những đơn vị y tế gần dân nhất, là nơi thể hiện cụ thể nhất và rõ rệt nhất định hướng công bằng trong chăm sóc sức khỏe. Y tế cơ sở là nơi tích hợp chặt chẽ giữa y học dự phòng và y học điều trị, thể hiện đầy đủ đường lối chăm sóc sức khỏe toàn diện (phòng bệnh, chữa bệnh, phục hồi chức năng và nâng cao sức khỏe). Nếu các đơn vị y tế phát triển và cung cấp được các dịch vụ có chất lượng cho dân thì tạo ra sự tiết kiệm rất lớn cho dân trong chăm sóc sức khỏe.
Trong tình hình hiện nay, để xây dựng và phát triển y tế cơ sở, chúng ta cần lưu ý những phương hướng sau: một là, phải gắn kết việc hoàn thiện và củng cố y tế cơ sở với thực hiện nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu và luôn đề cao chất lượng của y tế cơ sở; hai là, đổi mới nhận thức về vai trò, vị trí của y tế cơ sở gắn với chăm sóc sức khỏe ban đầu từ cách nhìn theo phân cấp hành chính sang phân loại theo chức năng; ba là, củng cố và phát triển mạng lưới y tế cơ sở với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu phải theo nguyên tắc gần dân, bám sát dân; bốn là, hết sức coi trọng khâu nhân lực cho y tế cơ sở và coi đây là khâu thiết yếu; năm là, tăng cường đầu tư cho y tế cơ sở với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Gắn với xây dựng và phát triển y tế cơ sở cùng với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu là nội dung mang tính chiến lược của y tế Việt Nam. Công việc này có ý nghĩa to lớn về chăm sóc sức khỏe: làm cho người dân dễ tiếp cận với các dịch vụ y tế, phát hiện bệnh sớm và xử trí kịp thời, thực hiện chăm sóc sức khỏe ban đầu và giáo dục sức khỏe. Xây dựng và phát triển y tế cơ sở còn mang ý nghĩa chính trị trên nhiều mặt: an sinh xã hội, công bằng xã hội, an ninh chính trị, vận động quần chúng, xây dựng chính quyền cơ sở. Gắn kết và củng cố vai trò, vị trí của y tế cơ sở với nội dung chăm sóc sức khỏe ban đầu, tạo ra mối cân bằng hợp lý với các hoạt động khác (đặc biệt là đang có xu thế phát triển công nghệ cao trong điều trị) trong các dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu là cuộc đấu tranh đầy cam go và là biểu hiện của việc giữ vững nguyên tắc của chủ nghĩa xã hội trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay. Vì vậy, trước mắt cũng như lâu dài công việc này phải được quan tâm và có kế hoạch cụ thể để thực hiện thắng lợi./.
- Cao Bằng - nơi Bác Hồ trở về Tổ quốc trực tiếp lãnh đạo quá trình đấu tranh giành chính quyền
- Cao Bằng - tầm nhìn và sự lựa chọn chiến lược của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1941 và bài học đối với sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc hiện nay
- Đại hội XIV: Khởi đầu kỷ nguyên phát triển mới với mô hình tăng trưởng nhanh và bền vững dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo
- Bảo vệ dữ liệu cá nhân trong xây dựng chính quyền số - Kinh nghiệm từ Liên minh châu Âu và gợi mở cho Việt Nam
- Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, vì hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc
-
Quốc phòng - An ninh - Đối ngoại
Cuộc chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị năm 1972 - khát vọng độc lập, tự do của dân tộc Việt Nam -
Chính trị - Xây dựng Đảng
Cách mạng Tháng Tám năm 1945 - Bước ngoặt vĩ đại của cách mạng Việt Nam trong thế kỷ XX -
Kinh tế
Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa : Quan niệm và giải pháp phát triển -
Quốc phòng - An ninh - Đối ngoại
Chiến thắng Điện Biên Phủ - Bài học lịch sử và ý nghĩa đối với sự nghiệp đổi mới hiện nay -
Chính trị - Xây dựng Đảng
Đổi mới tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị “tinh - gọn - mạnh - hiệu năng - hiệu lực - hiệu quả” theo tinh thần định hướng của Đồng chí GS, TS, Tổng Bí thư Tô Lâm
