Hội thảo "Dự phòng nhiễm độc đi-ô-xin tại Việt Nam"

Cách đây 47 năm, ngày 20-11-1961, Tổng thống Mỹ J.F Ken-nơ-đi phê chuẩn cho quân đội Mỹ tiến hành chiến dịch . Năm 1962, lực lượng không quân Mỹ bắt đầu rải hóa chất trên quy mô lớn ở miền Nam và miền Trung Việt Nam. Chiến dịch chất độc ở Việt Nam được coi là một sự phá hoại môi trường lớn nhất trong lịch sử chiến tranh thế giới. Dưới tên gọi Chiến dịch Ranch Hand (Bàn tay nông dân) với tổng lượng đi-ô-xin được dùng ít nhất vào khoảng 366kg, chiến dịch này đã phá hủy khoảng 14% diện tích rừng ở miền Nam Việt Nam, kể cả 50% rừng đước, để lại nhiều hậu quả nặng nề về môi trường, nhiều di chứng thương tâm cho con người, mà đến nay vẫn chưa hoàn toàn khắc phục được.

Theo kết quả nghiên cứu của một số công trình khoa học, những vùng bị phun rải chất độc diệt cỏ trong chiến tranh nay đã được cải tạo, nồng độ đi-ô-xin trong đất đã giảm thấp có thể sử dụng cho mục đích sinh sống và sản xuất nông nghiệp, tuy nhiên, vẫn có một số nơi (các sân bay, khu căn cứ quân sự cũ của Mỹ) nồng độ này hiện vẫn còn cao.

Để tuyên truyền cho cộng đồng hiểu rõ hơn đặc điểm, nguồn thải, đường nhiễm độc đi-ô-xin và cách phòng chống, ngày 9-8, Trung tâm Công tác lý luận, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phối hợp với Hội Y tế Công cộng Việt Nam tổ chức Hội thảo - Tập huấn “Dự phòng nhiễm độc đi-ô-xin tại Việt Nam”. Tại hội thảo, bà Hà Thị Liên, Ủy viên Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam nhấn mạnh: Hội thảo tạo ra sự phối hợp thiết thực giữa các ban ngành, đoàn thể để đưa ra những thông tin bổ ích trong công tác dự phòng nhiễm độc đi-ô-xin - một lĩnh vực mà không phải ai cũng có sự hiểu biết đầy đủ.

Các nhà nghiên cứu của Hội Y tế Công cộng Việt Nam đã trình bày một số vấn đề liên qua đến đi-ô-xin và cách phòng chống.

- Đi-ô-xin có thể tồn tại trong cả 4 môi trường là: đất, nước, không khí và thực phẩm. Đi-ô-xin ít hòa tan trong nước, nhưng hòa tan rất tốt trong dầu, mỡ và các dung môi hữu cơ, vì thế, trong môi trường, đi-ô-xin thường tích tụ trong thực phẩm (thịt và mỡ lợn, bò, gà, ngan, vịt, cá, trứng, sữa, cua, ốc nuôi thả ở những ao hồ có nồng độ đi-ô-xin cao...) hoặc ở trong các lớp bùn đáy của các ao hồ, sông suối nơi bị nhiễm đi-ô-xin. Thông thường, rễ cây không hấp thụ đi-ô-xin, (trừ một số loài như bí ngô, cà-rốt). Người dân cần biết rõ những đặc điểm này của đi-ô-xin để có biện pháp phòng tránh nhiễm độc ở những vùng mà nồng độ đi-ô-xin còn cao.

- Nhiễm đi-ô-xin có thể qua các con đường hít thở, ăn uống, ngấm qua da (đặc biệt khi da bị xây xước). Đối với người dân thường, nguy cơ nhiễm đi-ô-xin chủ yếu qua tiêu thụ thực phẩm ô nhiễm.

- Để phòng tránh nhiễm độc, nên sử dụng nước máy hoặc nước giếng đã được lọc sạch cho ăn uống và sinh hoạt; rửa sạch rau, quả bằng nước máy hoặc nước giếng đã được lọc sạch trước khi sử dụng; cần biết rõ nguồn gốc thực phẩm sử dụng, không nên sử dụng thực phẩm thịt, trứng, cá sữa động vật, bí ngô, cà-rốt nuôi trồng tại các vùng nhiễm đi-ô-xin, trong các laọi cây trồng, hiện mớichỉ phát hiện bí ngô, cà-rốt, cây sen có khả năng hấp thụ đi-ô-xin; với các thực phẩm không rõ nguồn gốc, người sử dụng có thể giảm nguy cơ nhiễn đi-ô-xin bằng cách loại bỏ, không tiêu thụ các phần mỡ của thực phẩm.

Cách tốt nhất để phòng nhiễm độc đi-ô-xin cho cộng đồng là nâng cao nhận thức, kiến thức của người dân, đồng thời cấm nuôi gia súc, gia cầm ở những nơi nồng độ đi-ô-xin còn cao.

Việc hiểu rõ, nhận thức đúng tác động của chất độc đi-ô-xin sẽ giúp ích hơn cho công tác bảo vệ môi trường, nhất là công tác giám sát xã hội đối với hoạt động sản xuất - kinh doanh, giảm thiểu nguy cơ nhiễm độc đi-ô-xin./.