TCCSĐT - Nhìn lại năm 2013, trong bối cảnh nền kinh tế còn gặp không ít khó khăn, nhưng đô thị hiện đại và lớn nhất nước này đã ưu tiên, nỗ lực triển khai thực hiện quyết liệt nhiều dự án, xây dựng và cải tạo hạ tầng giao thông trọng điểm; từng bước khắc phục có hiệu quả tình trạng ùn tắc và kẹt xe ngày càng trầm trọng tại các giao lộ lớn. Kết quả này bước đầu phản ánh hiệu quả tích cực từ chương trình giảm ùn tắc giao thông - 1 trong 6 chương trình đột phá được Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh đề ra trong Nghị quyết Đại hội lần thứ IX.

Tập trung ưu tiên đầu tư các công trình trọng điểm

Là một đô thị lớn với mật độ dân cư cao, tình hình giao thông của Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) luôn là điểm nóng, bởi thường xuyên xảy ra tình trạng ùn tắc và kẹt xe tại những giao lộ lớn. Trong năm 2013, bằng những giải pháp đột phá hữu ích được triển khai thực hiện quyết liệt đã tạo nên nhiều sự chuyển biến hết sức rõ nét, làm cho bức tranh giao thông của đô thị lớn nhất nước này ngày càng thông thoáng, sạch đẹp, mang đến sự phấn khởi cho người dân khi tham gia giao thông.

Theo Giám đốc Sở Giao thông vận tải Tất Thành Cang, chỉ tính riêng năm 2013 TP.HCM có 16 công trình giao thông trọng điểm mới, 12 công trình chuyển tiếp từ những năm trước, 6 công trình sử dụng vốn ngân sách và 6 công trình sử dụng vốn ODA. Thế nhưng, chỉ có gần 17.000 tỷ đồng dành cho xây dựng cơ bản, vốn dành cho giao thông chiếm khoảng 40%, trong khi tổng số vốn cho các dự án giao thông trọng điểm, kể cả vốn ngoài ngân sách và vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) mà TP.HCM cần trong năm 2013 là hơn 145.000 tỷ đồng. Mặc dù với số vốn hạn hẹp, nhưng TP.HCM đã đề ra kế hoạch hợp lý, sử dụng vốn ưu tiên xây dựng những dự án giao thông cấp bách, trọng điểm nhất, nên đa số các công trình đều hoàn thành đúng và vượt thời gian đã đề ra.

Nổi bật là, xây dựng và đưa vào sử dụng 6 cây cầu vượt bằng thép tại các điểm giao thông ở khu vực nội đô thường xuyên diễn ra ùn tắc giờ cao điểm (ngã tư Thủ Đức, vòng xoay Hàng Xanh, vòng xoay Cây Gõ, vòng xoay Lăng Cha Cả, cầu vượt Cộng Hòa - Hoàng Hoa Thám và cầu vượt 3 tháng 2), các công trình này tạo được diện mạo mới cho đô thị, là bước đột phá của giao thông thành phố với việc tiết kiệm vốn đầu tư và thời gian thi công nhanh, góp phần đáng kể giảm bớt tình trạng ùn tắc và tai nạn giao thông. Đặc biệt, tuyến đường Tân Sơn Nhất - Bình Lợi - vành đai ngoài (đoạn từ nút giao Nguyễn Thái Sơn đến cầu Bình Triệu) được hoàn thành với chiều dài 5km gồm 12 làn xe. Đây là một trong những tuyến đường huyết mạch, bởi nó sẽ kết nối trung tâm thành phố với các khu đô thị vệ tinh xung quanh và các tỉnh liền kề như Bình Dương và Đồng Nai.

Cuối tháng 8-2013, đoạn đường vành đai phía Đông, từ cầu Phú Mỹ (quận 7) đến cầu Rạch Chiếc trên Xa lộ Hà Nội (quận 9) được khánh thành, giúp giao thông tại khu vực này thông thoáng, tình trạng ùn tắc và tai nạn giao thông giảm đi rất nhiều. Đến giữa tháng 10, tại cửa ngõ phía Đông thành phố, cùng với việc nâng cấp Xa lộ Hà Nội thành 12 làn xe, cầu Sài Gòn 2 đã được đưa vào sử dụng (sớm hơn 3 tháng so với dự kiến), giúp chấm dứt tình trạng kẹt xe tại cung đường xương sống Điện Biên Phủ - cầu Sài Gòn - Xa lộ Hà Nội vào giờ cao điểm. Đoạn cửa ngõ phía Tây, các công trình giao thông trọng điểm tại nút giao quốc lộ 1A với tỉnh lộ 10B và tỉnh lộ 10 cũng được đưa vào khai thác,… góp phần chấm dứt tình trạng tắc nghẽn giao thông dai dẳng trong nhiều năm qua.

Bằng những sự nỗ lực, quyết liệt trong triển khai thực hiện, TP.HCM đã hoàn thành sớm và đưa các công trình giao thông trọng điểm vào sử dụng đã phát huy hiệu quả tích cực, góp phần làm giảm tình trạng ùn tắc giao thông vào những giờ cao điểm. Khẳng định về vấn đề này, Ban An toàn Giao thông Thành phố nhìn nhận: trong giai đoạn 2008 - 2013, số vụ ùn tắc giao thông tại TP.HCM đã giảm gần 50%, hiện nay chỉ còn 76 điểm so với 120 điểm vào năm 2008; thời gian các vụ ùn tắc giảm đáng kể, số vụ ùn tắc kéo dài hơn 30 phút rất hiếm khi xảy ra, nhất là tại các điểm nóng về ùn tắc giao thông trước đây, như nút giao thông Lăng Cha Cả, đường Kha Vạn Cân và vòng xoay Hàng Xanh. Cùng với việc đẩy nhanh tiến độ các công trình giao thông trọng điểm, TP.HCM còn thực hiện nhiều giải pháp mang tính đột phá và đem lại nhiều kết quả, như: triển khai xây dựng các tuyến đường vành đai, các trục hướng tâm; đẩy mạnh tuần tra, kiểm soát lập lại trật tự vỉa hè, lòng đường; kiểm soát số lượng và khu vực hoạt động của xe ta-xi; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân chấp hành nghiêm chỉnh Luật Giao thông.

Tiếp tục thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp hữu ích

Dự kiến từ nay đến năm 2020, TP.HCM sẽ hoàn tất các tuyến đường vành đai (2, 3 và 4) cùng một số trục đường hướng tâm, xuyên tâm quan trọng; tiếp tục nghiên cứu và xây dựng thêm nhiều cầu vượt bằng thép tại các nút giao thường xuyên bị ùn tắc, nhằm giải quyết nhu cầu lưu thông của người dân, giải quyết nạn kẹt xe, ùn tắc giao thông, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. 

Chính vì lẽ đó, vào cuối năm 2013, Ủy ban nhân dân TP.HCM đã chỉ đạo các cơ quan chức năng liên quan rà soát danh mục dự án cần điều chỉnh, bổ sung kế hoạch vốn đầu tư xây dựng, ưu tiên bố trí vốn cho các công trình trọng điểm thời gian tới, tránh tình trạng lãng phí, tốn kém vì dự án kéo dài như những năm trước đây. Đồng thời, đề ra chủ trương xây dựng đồng bộ kết cấu hạ tầng, phát triển đô thị bền vững gắn với đẩy mạnh thực hiện các chương trình đột phá về kết cấu hạ tầng đô thị; tập trung đẩy mạnh việc thực hiện các chương trình hành động của Thành ủy về xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ trên địa bàn, trong đó chú trọng phát triển hạ tầng giao thông hoàn chỉnh, phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng vận tải hành khách công cộng, đẩy nhanh tiến độ xây dựng hệ thống tàu điện ngầm; tiếp tục nghiên cứu, thực hiện chủ trương hạn chế phát triển phương tiện giao thông cá nhân, góp phần tạo sự chuyển biến rõ rệt kéo giảm ùn tắc giao thông, tai nạn giao thông cá nhân.

Trước mắt, để bảo đảm khai thác hiệu quả kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ hiện hữu trong năm 2014 và giai đoạn tiếp theo, Giám đốc Sở Giao thông vận tải TP.HCM Tất Thành Cang cho rằng: trong thời gian tới, TP.HCM tiếp tục phối hợp tốt với Bộ Giao thông vận tải để đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án phát triển vận tải hành khách công cộng có khối lượng lớn như hệ thống đường sắt đô thị, tàu điện ngầm, xe buýt có sức chở lớn. Nâng cấp một số cầu, đường trên các tuyến giao thông huyết mạch, bao gồm xem xét xây dựng một số cầu quay đầu xe, cầu vượt kết cấu thép lắp ráp tải trọng dưới 3 tấn. Phối hợp với các quận, huyện triển khai mở rộng các hẻm nối thông giữa các tuyến đường để giảm áp lực giao thông cho các tuyến đường chính và các nút giao thông có mật độ xe cộ đi lại cao; xã hội hóa công tác đầu tư xây dựng và quản lý các cầu vượt cho người đi bộ. Xây dựng quy định về thời gian, tuyến đường lưu thông cho các loại xe chuyên dùng, xe hợp đồng tránh lưu thông vào các giờ cao điểm hoặc vào các điểm, các nút giao thông tiềm ẩn nguy cơ cao xảy ra ùn tắc giao thông. Áp dụng các công nghệ tiên tiến để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác quản lý và bảo trì hệ thống giao thông đô thị; tiếp tục tăng cường tổ chức nhiều đợt cao điểm tuần tra, thanh tra, kiểm soát, xử lý các vi phạm về trật tự an toàn giao thông./.