Mục lục Hồ sơ sự kiện số 136 (8-10-2010)

- Mục tiêu thiên niên kỷ: 10 năm nhìn lại

Năm 2000, cộng đồng quốc tế đã cùng cam kết thực hiện một phương pháp tiếp cận toàn cầu về phát triển. Tuyên bố Thiên niên kỷ - được 189 quốc gia thành viên của Liên hợp quốc phê chuẩn - đã chỉ ra những thách thức chính đối với sự phát triển toàn cầu, đó là hoà bình, an ninh và phát triển, đồng thời ký tuyên bố khẳng định cam kết của tất cả các quốc gia và cộng đồng quốc tế sẽ đạt Mục tiêu Phát triển thiên niên kỷ (MDG- Millennium Developpment Goals) vào năm 2015. Tuyên bố đã quyết định rằng, xúc tiến bình đẳng giới và tăng quyền năng cho phụ nữ, cùng với các biện pháp khác, là cách thức hiệu quả để đấu tranh chống lại nghèo đói và bệnh tật, nhờ đó thúc đẩy sự phát triển thực sự bền vững.

*** Vấn đề và bình luận

Phạm Nhẫn - Khả thi mà khó thực hiện

Hội nghị cấp cao Liên hợp quốc diễn ra từ ngày 20 đến ngày 22-9-2010, để xem xét quá trình thực hiện các MDG, được tiến hành và kết thúc như vẫn thường thấy ở các hội nghị cấp cao của Liên hợp quốc: tham dự rất đông với rất nhiều vị đứng đầu nhà nước và chính phủ các quốc gia trên thế giới, không thiếu lời hay ý đẹp trong các bài phát biểu và Tuyên bố chung, vẫn có thêm cam kết tài chính và thông qua cả một chương trình hành động. Riêng đối với việc thực hiện MDG thì Hội nghị cấp cao lần này có ý nghĩa vô cùng quan trọng.

Duy Phong - Thách thức vẫn ở phía trước

Mục tiêu phát triển thiên niên kỷ là cuộc chiến chống đói nghèo, bệnh tật mà thế giới phát động trước thềm thế kỷ mới, mục đích là tạo điều kiện cho hằng trăm triệu người nghèo được sống một cuộc sống tốt đẹp hơn. 10 năm qua, các nước đã đạt được những thành tựu đáng kể trong quá trình thực hiện, song thế giới cũng đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức lớn.

Vũ Thị Thu Hà - Giữ vững lời hứa với người nghèo

Tháng 9-2000, các nhà lãnh đạo của 189 quốc gia và rất nhiều tổ chức trên khắp thế giới đã cam kết thực hiện MDG đến năm 2015. Và đến tháng 9-2010, MDG đã được điểm lại với những kết quả đạt được, cùng thách thức cần vượt qua để chạm tới ngưỡng cửa thành công khi chỉ còn 5 năm nỗ lực.

Nguyễn Sơn - Liên hợp quốc trong công cuộc chống nạn đói

1/6 dân số thế giới đang bị đói. Đây là một thách thức to lớn đối với cộng đồng quốc tế trong thế kỷ XXI. Liên hợp quốc đang nỗ lực kéo tỷ lệ này vơi đi một nửa vào năm 2015.

*** Bên lề sự kiện

Trần Nhàn - Đan xen mảng tối sáng

Sau hai phần ba thời gian thực hiện MDG, các quốc gia thành viên Liên hợp quốc đã đạt được nhiều thành tựu phát triển quan trọng, tuy nhiên vẫn còn ở cách xa cái đích cần phải đến và mức độ cần phải đạt được. Bên cạnh đó, mức độ không đồng đều và thiếu cân xứng trong kết quả đạt được giữa mục tiêu này với các mục tiêu khác, giữa quốc gia và khu vực này với các quốc gia và khu vực khác vẫn còn rất rõ. Bức tranh chung tương phản những mảng gam màu sáng tối.

Lê Thị Nga - Vai trò của các nước BRIC trong thực hiện các mục tiêu thiên niên kỷ

Hội nghị cấp cao của Liên Hợp Quốc được tổ chức tại New York (Mỹ) để kiểm điểm 10 năm thực hiện MDG từ ngày 20 đến ngày 22-9-2010, một lần nữa chứng tỏ vai trò quan trọng của các nước có nền kinh tế mới nổi trong việc hoàn thành các mục tiêu này.

Hoàng Tuấn - Gian nan cải thiện sức khỏe bà mẹ và trẻ em trên thế giới

Hàng năm, vẫn có trên nửa triệu bà mẹ tử vong trong khi mang thai và sinh nở bởi những biến chứng có thể phòng ngừa và chữa trị được. Chỉ tiêu giảm 75% tỷ lệ phụ nữ chết khi mang thai hoặc trong lúc sinh nở vào năm 2015 mà mục tiêu thiên niên kỷ đặt ra, đang đứng trước nhiều thách thức.

Mai Lan - Liên hợp quốc nỗ lực đấu tranh thúc đẩy bình đẳng giới

Ba mươi năm qua, sự đúng đắn của Công ước về Xóa bỏ mọi hình thức phân biệt đối xử với phụ nữ (CEDAW) và những bước đi của Liên hợp quốc trong việc đấu tranh cho vấn đề nữ quyền hướng tới hoàn thành mục tiêu thứ ba của MDG ngày càng được thừa nhận. Các phong trào phụ nữ quốc tế thực sự đã mang tính toàn cầu, phụ nữ khắp nơi được động viên để giành bình đẳng và nữ quyền, cũng như sự thành công. Bức tranh toàn cảnh về phụ nữ đến nay rõ ràng đã dần sáng hơn.

Hằng Thu Hoàng - Nguồn nước không an toàn: “Khắc tinh” của Mục tiêu thiên niên kỷ

Do không được sử dụng nguồn nước sạch và các thiết bị vệ sinh, bệnh tả đã trở thành “sát thủ” hàng đầu đe dọa sức khoẻ của trẻ em châu Phi dưới năm tuổi. Thống kê cho thấy, mỗi ngày thế giới có khoảng 4.000 trẻ em dưới năm tuổi bị chết yểu do bệnh tả, trong đó một nửa là ở châu Phi. Bệnh tả tái phát nhiều lần, trở thành nguyên nhân chủ yếu gây ra tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ em tại các nước đang phát triển... Theo thống kê của Tổ chức hỗ trợ nguồn nước, gần một nửa số bệnh nhân nhập viện ở một số nước đang phát triển là do mắc các căn bệnh lây truyền qua nguồn nước.

Xuân Nguyên - Tăng cường đối tác toàn cầu cho phát triển

Thời hạn để hoàn thành 8 MDG chỉ còn vừa đúng 5 năm, tuy nhiên, nhiều chuyên gia đã dự báo bi quan rằng, khó có thể đạt được kỳ vọng như là những lời hứa được đưa ra cách nay 10 năm tại Diễn đàn Liên hợp quốc.

*** Kinh tế và hội nhập

Lê Chí Cường - Steven Ballmer - Vua kinh doanh phần mềm

Nếu Bill Gates là ông vua công nghệ phần mềm thì Steven Ballmer là ông vua kinh doanh phần mềm. Cả hai bổ sung hoàn hảo cho nhau và cùng nhau tạo nên một thứ kỳ diệu được gọi là Microsoft

*** Cửa sổ nhìn ra thế giới

Đình Hùng - Bước phát triển mới của quan hệ Trung – Nga

Từ ngày 26 đến 28-9 vừa qua, Tổng thống Nga D.Medvedev đã có chuyến thăm chính thức tới nước láng giềng Trung Quốc nhằm tăng cường quan hệ hợp tác giữa hai nước. Đây là chuyến thăm tới Trung Quốc lần thứ hai của ông D.Medvedev trên cương vị Tổng thống nước Nga và là lần gặp nhau thứ năm trong năm nay giữa Tổng thống D.Medvedev và Chủ tịch Hồ Cẩm Đào. Điều đó cho thấy quan hệ Nga - Trung đang tiến triển khá tốt đẹp.

Phan Nam - Tổng thống Mỹ B.Obama: Mất người, thêm lo

Lác đác đã có những nhân sự đầu tiên trong đội ngũ chính quyền B.Obama lần lượt từ nhiệm. Nói là những nhân sự đầu tiên là bởi hiện tượng thay người trong nhóm giúp việc tổng thống vẫn sẽ tiếp diễn như thường thấy vào các thời điểm tương tự trong mỗi nhiệm kỳ tổng thống ở Mỹ trước đây. Tuy nhiên, lần này có gì khác, hay vẫn chỉ là sự điều chỉnh giúp đảng cầm quyền duy trì quyền lực, vốn đặc biệt quan trọng trong nhiệm kỳ thứ nhất?

Lý Mạc Phù - Làm găng, không gây hại

Nhìn vào biểu hiện bề ngoài, việc Hạ viện Mỹ thông qua luật coi “Trung Quốc lũng đoạn tiền tệ” sẽ gây ra trắc trở mới cho quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc. Một bộ luật như vậy, khi có hiệu lực, buộc chính phủ Mỹ phải áp dụng những biện pháp trừng phạt Trung Quốc và như thế không chỉ làm Trung Quốc mất thể diện và gây khó khăn cho kinh tế của Trung Quốc, mà còn phủ bóng xuống chính cặp quan hệ này.

*** Tư liệu giải mật

Thu Hằng - Bí mật giao tranh về chương trình hạt nhân Mỹ - Trung

Kỳ II: Hành động

Sau khi thấy đề án của mình đi vào ngõ cụt, Mike lại nghĩ ra một đối sách khác, dùng chiến tranh tâm lý. Theo đó, Mỹ đã “tuyên truyền” thế mạnh hạt nhân của mình một cách vừa bí mật vừa công khai nhằm truyền tải thông điệp rằng, nước Mỹ bất khả chiến bại, qua đó giúp người dân và các nước đồng minh có thêm lòng tin đối với nước Mỹ, từ đó Mỹ sẽ củng cố được vị thế bá chủ của mình.

*** Văn hóa - xã hội

Thảo Linh - Cải cách tuổi nghỉ hưu lao động nữ: Thu hẹp khoảng cách bất bình đẳng giới?

Theo quy định hiện hành của Bộ luật Lao động, tuổi nghỉ hưu của lao động nữ thấp hơn so với nam 5 tuổi (nữ đủ 55 tuổi, nam đủ 60 tuổi). Nhiều ý kiến cho rằng, quy định đó hạn chế quyền làm việc, giảm cơ hội thăng tiến của lao động nữ, và vì thế phụ nữ không được bình đẳng với nam giới. Trong khi đó, có ý kiến lại cho rằng, đây chính là sự “ưu tiên” cho lao động nữ bởi họ đóng bảo hiểm xã hội ít hơn nhưng lại được hưởng nhiều hơn nam giới.

Nguyệt Anh - Nga - “mỏ vàng” của chuyên gia ngoại?

Theo kết quả khảo cứu gần đây nhất về lao động nhập cư có tên Expat Explorer Survey, dưới sự ủy quyền của Tập đoàn HSBC, hơn 1/3 dân xa xứ tại Nga kiếm được trên 250 nghìn USD (162 nghìn bảng Anh) một năm. Trong khi đó tới 82% lực lượng lao động ngoại tại Nga có thu nhập cao “chót vót” gấp nhiều lần so với quãng thời gian còn ở quê nhà.

*** Văn học - nghệ thuật

Nguyễn Bích Lan - Văn học dành cho tuổi mới lớn: Những dấu hiệu đáng mừng

Theo thống kê về thị trường sách ở Mỹ, Anh, Pháp, Canada, từ năm 1999 đến năm 2005, lượng sách dành cho tuổi mới lớn được bán ra đã tăng 25%, trong đó tăng mạnh nhất là mảng sách văn học.

*** Nhân vật với lịch sử

Mai Thanh - Manmohan Singh: “Thành quả kinh tế phải được chia cho dân nghèo”

Là người từng cởi trói bao cấp cho nền kinh tế Ấn Độ, Tiến sĩ Manmohan Singh đang nỗ lực cao nhất để chia thành quả phát triển cho những người bị thiệt thòi nhất trong xã hội. Nỗ lực của ông cho thấy cơ chế thị trường cộng với lòng tương ái có thể biến Ấn Độ thành một viên ngọc sáng về kinh tế ở khu vực và thế giới.

*** Tuần trong 5 phút

- Việt Nam

- Thế giới