Những sự kiện quốc tế đáng chú ý trong tuần (từ ngày 16-5-2011 đến ngày 22-5-2011)

1. Tổ chức Khí tượng thế giới khai mạc Đại hội lần thứ 16

Ngày 16-5-2011, hơn 600 đại biểu từ các nước thành viên Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) đã dự phiên khai mạc Đại hội lần thứ 16 của tổ chức này, diễn ra tại trụ sở Liên hợp quốc (LHQ) ở thành phố Giơ-ne-vơ (Geneve, Thụy Sĩ). Đại hội sẽ quyết định những chính sách và chiến lược của WMO, bầu một số chức vụ quan trọng của tổ chức này, bao gồm chức tổng thư ký. Đại hội cũng sẽ thảo luận 5 vấn đề lớn: đề xuất khung toàn cầu về dịch vụ khí hậu, hệ thống quan sát toàn cầu hợp nhất, hệ thống thông tin, giảm nhẹ rủi ro thiên tai và vấn đề khí tượng học hàng không.

2. Diễn đàn cấp cao chính đảng Trung Quốc - châu Âu

Ngày 16-5-2011, Diễn đàn cấp cao các chính đảng Trung Quốc - châu Âu lần thứ hai đã khai mạc tại thủ đô Bắc Kinh của Trung Quốc với chủ đề “Cơ hội mới, tương lai mới của hợp tác Trung Quốc - châu Âu.” Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Lưu Vân Sơn, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Ban Bí thư, Trưởng Ban Tuyên truyền Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc cho rằng tình hình quốc tế hiện nay có nhiều biến đổi sâu sắc, tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế - tài chính toàn cầu vẫn tiếp diễn, “Quy hoạch 5 năm lần thứ 12” của Trung Quốc cũng như “Chiến lược 2020” của châu Âu không chỉ liên quan trực tiếp đến sự phát triển của mỗi nước, mà còn tác động to lớn tới toàn bộ nền kinh tế thế giới. Do đó diễn đàn lần này sẽ tập trung nghiên cứu, thảo luận về lý luận, đường lối phát triển trong tương lai, thúc đẩy hợp tác, tăng cường nhận thức và tin cậy giữa các bên.

3. Các nước Eurozone đề cử chủ tịch mới của ECB

Ngày 16-5, tại cuộc họp ở Bruc-xen (Brussels, Bỉ), Bộ trưởng Tài chính các nước Khu vực đồng ơ-rô (Eurozone) đã nhất trí đề cử ông Ma-ri-ô Dra-ghi (Mario Draghi), Thống đốc Ngân hàng Trung ương I-ta-li-a, vào chức Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) nhiệm kỳ tới, kế nhiệm ông Gian-Clau-đờ Tri-chét (Jean-Claude Trichet) sắp kết thúc nhiệm kỳ. Theo kế hoạch, đề cử nói trên của các bộ trưởng tài chính Eurozone sẽ chính thức được thông qua tại Hội nghị Thượng đỉnh của Liên minh châu Âu (EU) vào ngày 24-6 tới.

4. Huy động kiều hối phát triển nông nghiệp

Ngày 16-5, Quỹ Phát triển nông nghiệp quốc tế (IFAD) của LHQ và Bộ Ngoại giao Mỹ đã thúc đẩy sáng kiến chung “Đầu tư của cộng đồng di cư vào nông nghiệp” (DIA) nhằm huy động các nguồn kiều hối cho các chương trình giảm đói nghèo ở nông thôn và bảo đảm an ninh lương thực trong nước. Theo đó, sẽ tìm kiếm các nhà đầu tư là người di cư và các tổ chức của người di cư để khuyến khích đầu tư vào nông nghiệp ở nước họ và các nước đang phát triển, tạo thêm nhiều việc làm ở nông thôn, mở ra các cơ hội kinh tế thúc đẩy phát triển nông nghiệp và nông thôn.

5. WB: Các nước mới nổi sẽ chi phối cơ cấu kinh tế toàn cầu sau năm 2025

Ngày 17-5, nghiên cứu mới nhất tên là “Các chân trời phát triển toàn cầu với một nền kinh tế toàn cầu mới đa cực” của Ngân hàng Thế giới (WB) dự báo 6 nền kinh tế mới nổi là Ấn Độ, Bra-xin, Hàn Quốc, Nga, In-đô-nê-xi-a và Trung Quốc sẽ chiếm hơn 50% tổng tăng trưởng của nền kinh tế toàn cầu và sẽ chi phối cơ cấu kinh tế toàn cầu sau năm 2025. Hệ thống tiền tệ quốc tế vào thời điểm này sẽ không còn bị chi phối bởi một đồng tiền duy nhất nữa.

6. Diễn đàn Xao Pao-lô lần thứ 17

Từ ngày 17 đến ngày 19-5-2011, tại thủ đô Ma-na-goa của Ni-ca-ra-goa (Managua, Nicaragua) đã diễn ra Diễn đàn Xao Pao-lô (Sao Paolo) lần thứ 17 với việc ra Tuyên bố chung nhấn mạnh sự cần thiết của việc xây dựng nhiều chương trình đối trọng với chủ nghĩa tự do kiểu mới trên cơ sở chính sách phát triển kinh tế - xã hội do các đảng cánh tả cầm quyền, lực lượng nhân dân và tiến bộ tại Mỹ La-tinh và vùng Ca-ri-bê tiến hành. Tuyên bố cũng đề cao sự đoàn kết, nhất trí trong các tổ chức cánh tả, tăng cường sự phối hợp giữa các lực lượng cánh tả Mỹ La-tinh trong việc thực hiện cải cách dân tộc, dân sinh, dân chủ và quyết tâm giành thắng lợi trong các cuộc bầu cử sắp tới ở các nước.

7. WHO cần thực hiện cải tổ mạnh mẽ vì con người

Ngày 18-5, tại Đại hội đồng Y tế thế giới ở Giơ-ne-vơ, Thụy Sĩ, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Ma-ga-rét Chan (Margaret Chan), đã kêu gọi cải tổ mạnh mẽ WHO để đáp ứng nhu cầu nâng cao sức khỏe con người. Tổng Giám đốc WHO nhấn mạnh trong mọi quyết sách, tổ chức này không được quên nhân tố con người và cần nhanh chóng thực hiện các biện pháp cải tổ quản lý, hành chính và tài chính, đặc biệt là trách nhiệm tài chính trong lịch sử 63 năm của mình.

8. ILO cảnh báo nguy cơ phân biệt đối xử lan rộng trong các thị trường lao động

Ngày 18-5, báo cáo mới nhất về bình đẳng nơi làm việc năm 2011 của Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) đã lên tiếng báo động về nguy cơ phân biệt đối xử lan rộng trong các thị trường lao động trên thế giới. Tổng Giám đốc ILO, Hoan Xô-ma-vi-a (Juan Somavia) nhấn mạnh: khó khăn về kinh tế đã làm lan rộng tệ phân biệt đối xử tại nơi làm việc nói riêng và trong xã hội nói chung. Các biện pháp khắc khổ và cắt giảm ngân sách của các cơ quan quản lý và thanh tra lao động làm phương hại nghiêm trọng đến khả năng của các cơ quan này ngăn chặn sự trỗi dậy và lan rộng của tệ phân biệt đối xử và bất bình đẳng trong các thị trường lao động trên toàn cầu.

9. Hội nghị cấp cao lần 9 các doanh nghiệp châu Âu

Trong hai ngày 18 và 19-5, Hội nghị cấp cao lần thứ 9 các doanh nghiệp châu Âu (EBS) đã được tổ chức tại thủ đô Brúc-xen với chủ đề "Châu Âu với thế giới: Dẫn đầu hay tụt hậu?" Hội nghị gồm 2 phiên họp toàn thể và 13 phiên họp giữa các đối tác thương mại xoay quanh các chủ đề như mối quan hệ giữa các doanh nghiệp châu Âu (chủ yếu là các doanh nghiệp vừa và nhỏ); cải thiện môi trường kinh doanh; thị trường lao động; quan hệ giữa EU với các đối tác thương mại lớn, trong đó đặc biệt chú trọng chủ đề "Tương lai châu Âu trong nền kinh tế toàn cầu".

10. Tổng Giám đốc IMF từ chức

Ngày 19-5, ông Đô-mi-ních X-trau-xơ Can (Dominique Strauss-Kahn) đã tuyên bố từ chức Tổng Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), đồng thời khẳng định mình vô tội trước những cáo buộc cưỡng bức tình dục.

11. ITU: Công nghệ thông tin và truyền thông ngày càng phổ cập trên toàn cầu

Ngày 19-5, nhân Ngày Xã hội thông tin và viễn thông thế giới, Liên minh Viễn thông quốc tế (ITU) đã công bố các số liệu mới nhất trong Giá các dịch vụ thông tin và truyền thông (IPB) cho thấy các dịch vụ thông tin và truyền thông (ICT) ngày càng được phổ cập trên toàn cầu. Theo đó, chi phí trung bình sử dụng các dịch vụ ICT đầu vào mà người tiêu dùng và các nhà kinh doanh toàn cầu hiện nay phải trả đã giảm 18% so với 2 năm trước đây, trong đó chi phí kết nối Internet tốc độ cao giảm 50%. Giá trung bình các dịch vụ điện thoại di động giảm 22% và giá dịch vụ điện thoại cố định giảm trung bình 7% trong các năm từ 2008 đến 2010. Trong thời gian này, số thuê bao điện thoại di động đã tăng từ 4 tỉ lên 5,3 tỉ thuê bao, chủ yếu ở các nước đang phát triển.

12. LHQ: Các dữ liệu HDI có thể được tiếp cận trên toàn cầu thông qua Google

Ngày 19-5, LHQ cho biết: lần đầu tiên, khách hàng ở bất cứ đâu trên thế giới đều có thể tiếp cận rộng rãi và dễ dàng các dữ liệu về phát triển con người (HDI) của tất cả các nước trên thế giới vào bất cứ thời điểm nào thông qua dịch vụ Public Data Explorer (Google Lab) của hãng cung cấp dịch vụ tìm kiếm lớn nhất thế giới Google. Google Lab có thể cung cấp cho khách hàng tiếp cận mạng Internet những số liệu thống kê về phát triển quốc tế, những biểu đồ và so sánh, đối chiếu nhiều bộ dữ liệu của các nước thành viên LHQ, đồng thời có thể chia sẻ với bạn bè những biểu đồ và sơ đồ mới được tạo ra.

13. Hội nghị Bộ trưởng Thương mại APEC tại Mỹ

Trong hai ngày 19 và 20-5, Hội nghị Bộ trưởng Thương mại Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) đã diễn ra tại bang Môn-ta-na (Montana, Mỹ) với hai chủ đề chính là phục hồi các cuộc đàm phán về thương mại tự do và tăng cường hội nhập kinh tế khu vực.

14. Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN lần thứ 5

Trong hai ngày 19 và 20-5 đã diễn ra Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước thành viên Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) lần thứ 5 (ADMM-5) tại thủ đô Gia-các-ta của In-đô-nê-xi-a. Kết thúc Hội nghị, 21 nền kinh tế thành viên cam kết tăng cường các cuộc tham vấn và thúc đẩy việc thực hiện nhiệm vụ trung tâm của khối này là tăng cường thương mại tự do cũng như tăng cường đầu tư.

15. Hội nghị hành lang kinh tế Bắc – Nam

Trong hai ngày19 và 20-5, Hội nghị hành lang kinh tế Bắc - Nam của 5 quốc gia Tiểu vùng Mê Kông mở rộng (GMS) đã diễn ra tại thành phố Côn Minh (Trung Quốc). Hội nghị này do ADB tổ chức và được sự hỗ trợ của Tổ chức phát triển Quốc tế Ô-xtrây-li-a (AusAID). Thông qua AusAID, Ô-xtrây-li-a đang cung cấp hơn 346 triệu USD cho các dự án thương mại và hạ tầng quan trọng trong GMS.

16. Liên hợp quốc công bố 15 thành viên mới

Ngày 20-5, LHQ đã họp phiên toàn thể bầu 15 thành viên mới của Hội đồng Nhân quyền LHQ (UNHRC). Bốn quốc gia gồm In-đô-nê-xi-a, Phi-líp-pin, Ấn Độ và Cô-oét đã được bầu đại diện cho Nhóm châu Á. Bốn quốc gia Buốc-ki-na Pha-xô, Bốt-xoa-na, Cộng hòa Công-gô… được bầu đại diện cho Nhóm châu Phi. Hai nước gồm Cộng hòa Séc và Ru-ma-ni được bầu đại diện cho Nhóm nước Đông Âu; Áo và I-ta-li-a được bầu đại diện cho Nhóm nước Tây Âu. Đại hội đồng LHQ cũng bầu Chi-lê, Cốt-xta Ri-ca và Pê-ru đại diện cho Nhóm các nước Mỹ La-tinh và Ca-ri-bê. Các nước mới được bầu này sẽ bắt đầu nhiệm kỳ ba năm vào tháng tới. Trong 15 nước trên, có 6 nước Áo, Bốt-xoa-na, Cộng hòa Công-gô, Cô-xta Ri-ca và Cô-oét… lần đầu tiên tham gia hoạt động của UNHRC.

17. Hội nghị Chủ tịch Quốc hội của G20 tại Xê-un

Từ ngày 20 đến 21-5, Hội nghị Chủ tịch Quốc hội của các nước thành viên Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi (G-20) đã diễn ra ở Xê-un, Hàn Quốc. Kết thúc Hội nghị, các đại biểu cam kết sẽ tăng cường hợp tác giữa nghị viện các nước G20 trong những vấn đề cần chung tay ứng phó. Tuyên bố chung đưa ra sau hội nghị khẳng định: "Hợp tác mạnh mẽ hơn giữa các nước thành viên G20 là yêu cầu cấp thiết để ứng phó với những thách thức trong phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh toàn cầu và thịnh vượng chung." Ngoài ra, Hội nghị cũng nhất trí sẽ tăng cường hợp tác trong lĩnh vực an toàn hạt nhân, chia sẻ thông tin, nâng cao năng lực và xây dựng các hệ thống khẩn cấp.

18. Đa dạng văn hóa với việc bảo đảm hòa bình và đoàn kết

Ngày 21-5, trong thông điệp nhân "Ngày Thế giới đa dạng văn hóa vì đối thoại và phát triển", Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-mun (Ban Ki-moon) khẳng định: một thế giới hoà bình và đoàn kết chỉ có thể thành công khi thừa nhận và tôn vinh sự đa dạng văn hóa bởi đa dạng văn hóa đem lại những lợi ích kinh tế - xã hội và tinh thần thiết yếu cho con người và xã hội.

19. Hội nghị thượng đỉnh Nhật - Trung - Hàn

Sáng 22-5, tại thủ đô Tô-ki-ô (Tokyo, Nhật Bản) đã diễn ra Hội nghị Thượng đỉnh ba bên giữa Thủ tướng Nhật Bản Na-ô-cô Can (Naoto Kan), Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo và Tổng thống Hàn Quốc Li Mi-ung Bắc (Lee Myung Bak). Hội nghị nhằm thảo luận các biện pháp tăng cường hợp tác giữa ba nước, đặc biệt trong lĩnh vực an toàn hạt nhân sau khi xảy ra sự cố tại nhà máy điện hạt nhân Phư-cư-si-ma (Fukushima) số 1 do ảnh hưởng của thảm họa động đất, sóng thần hồi tháng ba vừa qua ở Đông Bắc Nhật Bản. Các nhà lãnh đạo đã nhất trí hàng loạt chương trình nhằm tăng cường an toàn hạt nhân và quản lý thảm họa./.