Vai trò của khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong chiến lược phát triển các cực tăng trưởng quốc gia và những vấn đề đặt ra đối với tỉnh Khánh Hòa

Nhận thức chung về vùng động lực và cực tăng trưởng

Trong quá trình phát triển của mỗi quốc gia, chiến lược phát triển dàn đều giữa các vùng, các ngành thường không mang lại hiệu quả cao và tốc độ phát triển chậm. Do đó, trên cơ sở lợi thế so sánh của mỗi vùng, lĩnh vực, các nước thường lựa chọn chiến lược phát triển “đàn sếu bay”, trong đó có những vùng động lực với các cực tăng trưởng, các lĩnh vực đột phá, để tạo sự phát triển bứt phá, liên kết và lan tỏa trong vùng và với các vùng khác.

Vùng động lực phát triển là một không gian lãnh thổ được xác định dựa trên lợi thế so sánh về vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, trình độ phát triển, có tiềm năng và lợi thế vượt trội về nguồn lực, hạ tầng và khả năng thu hút đầu tư; được lựa chọn để tập trung đầu tư phát triển các ngành, lĩnh vực có tốc độ tăng trưởng nhanh, có tính cạnh tranh cao, có khả năng tạo ra giá trị gia tăng lớn và đóng vai trò đầu tàu kinh tế cho khu vực, lan tỏa và thúc đẩy phát triển cho các vùng khác.

Cực tăng trưởng là một địa bàn (khu vực) có lợi thế so sánh, được ưu tiên quy hoạch và đầu tư để trở thành trung tâm phát triển, có khả năng tạo ra tốc độ tăng trưởng vượt trội, đóng vai trò “đầu tàu” dẫn dắt thúc đẩy sự phát triển kinh tế của toàn vùng và lan tỏa sự phát triển cho toàn bộ nền kinh tế quốc gia. Cực tăng trưởng là hạt nhân cốt lõi - động lực chủ đạo phát triển của vùng động lực. Có thể ví cực tăng trưởng là “đầu tàu”, vùng động lực là các “toa tàu”: Cực tăng trưởng tạo lực kéo, vùng động lực mở rộng phạm vi ảnh hưởng, lan tỏa, kết nối phát triển cả vùng.

Vai trò của khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong phát triển các cực tăng trưởng

Trong thể chế phát triển theo chiều rộng, cũng có thể có các vùng động lực và các cực trăng trưởng nhưng với bản chất dựa chủ yếu trên các động lực phát triển theo chiều rộng. Trong bối cảnh hiện nay, sự phát triển theo chiều sâu của các cực tăng trưởng phải dựa trên nền tảng mới là thành quả của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, nhất là công nghệ cao, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo.

Trong phát triển các vùng động lực, đặc biệt là các cực tăng trường quốc gia, cần xác định rõ nhiệm vụ hàng đầu là phát triển, ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực cốt lõi, chủ đạo cho sự phát triển các cực tăng trưởng quốc gia, tạo ra đột phá về nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và khả năng cạnh tranh, từ đó dẫn dắt tăng trưởng kinh tế lan tỏa ra toàn vùng và các vùng khác.

Việt Nam xác định định hướng chiến lược phát triển trong giai đoạn mới là đẩy mạnh chuyển sang mô hình phát triển theo chiều sâu, phát triển xanh, phát triển kinh tế tri thức, chuyển đổi số, phát triển bền vững…, với bản chất là sự tăng trưởng và phát triển phải là kết quả chủ yếu của tăng năng suất lao động, tăng giá trị gia tăng dựa trên nền tảng ứng dụng khoa học công nghệ, nhất là công nghệ cao. Đây cũng là một nội dung cốt lõi của quá trình công nghiệp hóa theo hướng hiện đại. Có thể nói đây là “con đường độc đạo” bắt buộc Việt Nam phải đi qua, nếu muốn phát triển bứt phá, nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.

Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22-12-2024, của Bộ Chính trị, “Về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia” chỉ rõ, đất nước ta đang đứng trước yêu cầu cần có chủ trương, quyết sách mạnh mẽ, mang tính chiến lược và cách mạng để tạo xung lực mới, đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, để đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên giàu mạnh, hùng cường; năm 2030 trở thành nước đang phát triển, có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao, đến năm 2045, trở thành nước phát triển, thu nhập cao.

Chính yêu cầu này đặt đổi mới sáng tạo, thúc đẩy phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ tiên tiến, hiện đại, nhất là công nghệ cao vào vai trò đột phá đối với sự phát triển đất nước trong giai đoạn mới. Đây cũng là định hướng chiến lược phát triển cốt lõi của các cực tăng trưởng quốc gia, trong đó có tỉnh Khánh Hòa. Vai trò đột phá, chủ đạo của khoa học, công nghệ trong các cực tăng trưởng được thể hiện ở những phương diện chủ yếu sau:

Một là, thúc đẩy phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, nhất là trong các doanh nghiệp, các chủ thể sản xuất, kinh doanh, để tạo nền móng tăng năng suất lao động và hiệu quả kinh tế. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ mới, mô hình sản xuất, kinh doanh mới, giúp tối ưu hóa quy trình sản xuất, giảm chi phí, nâng cao chất lượng sản phẩm, tạo ra sản phẩm và dịch vụ mới có giá trị gia tăng cao, trên nền tảng của lực lượng sản xuất hiện đại hóa qua ứng dụng các thành tựu của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư.

Hai là, đẩy mạnh quá trình chuyển đổi số đồng bộ giữa phát triển chính quyền số, nền kinh tế số, xã hội số, công dân số; đặc biệt là trong quản lý - quản trị - kiến tạo phát triển kinh tế - xã hội, cung cấp dịch vụ công, quản lý đô thị…

Ba là, thúc đẩy nghiên cứu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nhất là công nghệ cao, gắn hữu cơ với ứng dụng có hiệu quả vào thực tiễn. Hình thành các trung tâm nghiên cứu - ứng dụng, đổi mới sáng tạo, gắn hữu cơ với các cơ sở đào tạo chất lượng cao, cơ sở sản xuất, kinh doanh, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp công nghệ cao. Hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đồng bộ giữa ba trụ cột: Các cơ sở nghiên cứu, ứng dụng khoa học, công nghệ; các cơ sở sản xuất, kinh doanh, ứng dụng khoa học, công nghệ; các cơ sở đào tạo nhân lực chất lượng cao.

Bốn là, ứng dụng khoa học, công nghệ vào quản lý - quản trị xã hội thông minh, công khai, minh bạch, hiệu quả và bảo vệ môi trường sinh thái, thích ứng với biến đổi khí hậu; góp phần phát triển bền vững, nâng cao chất lượng sống của người dân.

Năm là, thúc đẩy động lực phát triển lan tỏa ra toàn vùng và các vùng lân cận. Các cực tăng trưởng là nơi thử nghiệm và triển khai các công nghệ mới, các mô hình sản xuất, kinh doanh mới, các mô hình quản lý - quản trị phát triển mới, hiệu quả; tạo hiệu ứng lan truyền tri thức, công nghệ, kỹ năng và mô hình phát triển.

Sáu là, nâng cao năng lực hợp tác, cạnh tranh trong nước và quốc tế. Khoa học, công nghệ giúp các cực tăng trưởng hội nhập sâu vào các chuỗi sản xuất, chuỗi giá trị trong nước và toàn cầu, đặc biệt trong các lĩnh vực phát triển và ứng dụng công nghệ cao. Đồng thời, nâng cao chất lượng các sản phẩm và dịch vụ đặc trưng của vùng, tăng năng lực cạnh tranh ở thị trường trong nước và quốc tế.

Những vấn đề đặt ra và giải pháp đối với việc xây dựng tỉnh Khánh Hòa trở thành một cực tăng trưởng quốc gia

Về định hướng phát triển của tỉnh Khánh Hòa trong giai đoạn mới

Trong những năm đổi mới, nhất là trong 5 năm gần đây, tỉnh Khánh Hòa (cũ) và tỉnh Ninh Thuận (cũ) đã có những bước phát triển quan trọng, nhiều chỉ số phát triển đạt trên mức trung bình của cả nước, thuộc nhóm tỉnh có tăng trưởng cao của cả nước. Khoa học, công nghệ gắn với chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, năng lực tiếp cận cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư được quan tâm đẩy mạnh… Đây là những tiền đề quan trọng để tỉnh Khánh hòa (mới) bước vào giai đoạn phát triển mới.

Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TW, ngày 28-1-2022, “Về xây dựng, phát triển tỉnh Khánh Hòa đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045” trong đó nêu rõ, xây dựng tỉnh Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030. Trong Nghị quyết số 306/NQ-CP, ngày 5-10-2025, của Chính phủ xác định, trong quá trình phát triển, từng bước xây dựng, hình thành vùng động lực tại vùng duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên (khu vực Khánh Hòa, Lâm Đồng và phụ cận). Như vậy, tỉnh Khánh Hòa đang đứng trước “cơ hội và thách thức kép”, một mặt, phải đẩy mạnh đổi mới sáng tạo để tạo nên sự phát triển bứt phá đồng nhịp với cả nước, đồng thời, phải vượt lên cao hơn để trở thành một cực tăng trưởng quốc gia tại vùng duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên trong kỷ nguyên mới. Để thực hiện sự phát triển bứt phá này, tỉnh Khánh Hòa có những tiềm năng, thế mạnh lớn, đồng thời cũng đứng trước những khó khăn, thách thức không nhỏ, đó là:  

Về tiềm năng, thế mạnh, cơ hội: Tỉnh Khánh Hòa là một đơn vị hành chính - kinh tế mạnh với tiềm năng, lợi thế nổi trội”: có diện tích hơn 8.500km², dân số hơn 2,2 triệu người, 65 đơn vị hành chính trực thuộc; có đường bờ biển dài nhất của cả nước, không gian phát triển kinh tế, xã hội đa dạng, được mở rộng từ thế mạnh du lịch biển, cảng biển và logistic; công nghiệp chế biến, chế tạo, nông nghiệp công nghệ cao...; vươn lên phát triển trở thành trung tâm dịch vụ du lịch biển, phát triển kinh tế biển, hậu cần nghề cá, công nghiệp ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp thông minh; đồng thời, là trung tâm năng lượng sạch, năng lượng tái tạo quy mô quốc gia. Phát triển mạnh đồng bộ hệ thống giao thông, cảng biển… sẽ tạo động lực quan trọng cho tỉnh mở rộng không gian phát triển, trở thành một cực tăng trưởng.

Khó khăn, thách thức: Còn có sự chênh lệch phát triển giữa tỉnh Khánh Hòa và Ninh Thuận (cũ), liên kết nội vùng còn những khó khăn, trở ngại; nguồn nhân lực chất lượng cao còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển bứt phá, gây khó khăn cho việc phát triển và ứng dụng công nghệ cao; hạ tầng kết nối vẫn còn những bất cập, tuy có cảng biển và sân bay, nhưng hệ thống giao thông nội vùng, đường cao tốc, đường sắt vẫn chưa đồng bộ. Đây là những vấn đề cần được phân tích sâu hơn đối với từng ngành, lĩnh vực so với yêu cầu phát triển trở thành cực tăng trưởng.

Về phát triển khoa học, công nghệ: Báo cáo chính trị tại Đại hội Đảng bộ tỉnh Khánh Hòa chỉ rõ, phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo chưa tạo ra đột phá mạnh để tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững. Chính sách khuyến khích và sử dụng nguồn lực chưa tạo động lực thúc đẩy mạnh mẽ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chưa huy động được nhiều doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực khoa học, công nghệ, chuyển đổi số. Hạ tầng nghiên cứu và ứng dụng khoa học, công nghệ còn hạn chế. Các viện, trung tâm nghiên cứu còn hạn chế về quy mô và trang thiết bị. Số lượng doanh nghiệp khoa học, công nghệ còn ít, chưa tạo được sức bật lớn. Nguồn nhân lực khoa học, công nghệ chưa đủ mạnh, thiếu chuyên gia đầu ngành, nhân lực chất lượng cao. Thương mại hóa kết quả nghiên cứu còn nhiều hạn chế; nhiều đề tài khoa học chưa được ứng dụng rộng rãi vào sản xuất, kinh doanh. Những bất cập trên thể hiện ở việc đóng góp của chỉ số năng suất tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của tỉnh Khánh Hòa chỉ đạt khoảng 40% cho cả giai đoạn 2021 - 2025, thấp hơn mức trung bình của cả nước là 45,82% (năm 2024). Điều này cho thấy sự phát triển của tỉnh Khánh Hòa còn mang nhiều đặc trưng của mô hình phát triển theo chiều rộng; khoa học, công nghệ nhất là công nghệ cao, chưa trở thành động lực chủ đạo, then chốt cho sự phát triển theo chiều sâu.

Đẩy mạnh đổi mới tư duy phát triển

Để trở thành một cực tăng trưởng, tỉnh Khánh Hòa cần tạo được bước đột phá về đổi mới tư duy phát triển; chuyển mạnh từ tư duy phát triển chủ yếu theo chiều rộng sang đẩy mạnh phát triển theo chiều sâu, dựa chủ yếu vào ứng dụng khoa học, công nghệ, nhất là công nghệ cao, phát triển các mô hình và phương thức sản xuất kinh doanh mới, giá trị gia tăng cao. Đổi mới tư duy phát triển phải được cụ thể hóa trong thực tiễn; thể hiện ở trong chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, chương trình, dự án đầu tư phát triển, ở xây dựng luật pháp, cơ chế, chính sách, giải pháp phát triển tương ứng trong tất cả các lĩnh vực, hướng tới phát triển trở thành một cực tăng trưởng mạnh, có sức lan tỏa cao.

Tạo sự phát triển bứt phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Cần nhận thức rõ để thúc đẩy phát triển theo chiều sâu, nhanh, bền vững, khoa học, công nghệ phải trở thành nhân tố chủ đạo chi phối sự phát triển của tất cả các lĩnh vực: Xây dựng hệ thống chính trị, trọng tâm là xây dựng chính quyền kiến tạo phát triển; phát triển kinh tế, xã hội, bảo vệ môi trường sinh thái và các lĩnh vực khác. Tỉnh Khánh Hòa cần từ điều kiện, tiềm năng và thế mạnh của mình, từ mục tiêu phấn đấu trở thành một cực tăng trường của khu vực và liên kết vùng, xây dựng chiến lược phát triển tăng tốc thể hiện rõ các mục tiêu phát triển, các định hướng phát triển, các giải pháp phát triển phù hợp, khả thi, hiệu quả; trong đó thể hiện rõ sự thay đổi cơ cấu kinh tế, không chỉ tăng về lượng mà còn có sự thay đổi về cấu trúc động lực phát triển dựa trên nền tảng ứng dụng khoa học, công nghệ, phát huy cao nội lực của tỉnh gắn với liên kết vùng, quốc gia và quốc tế. Gắn liền với đó là xây dựng đồng bộ thể chế phát triển nhanh, bền vững về chính trị, kinh tế, xã hội, môi trường sinh thái, thể hiện rõ những đặc trưng phát triển của tỉnh Khánh Hòa (theo tinh thần của Báo cáo Chính trị tại Đại hội XIV của Đảng), làm nền tảng cho việc thực hiện thành công chiến lược phát triển bứt phá đã đề ra.

Sự phát triển bứt phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phải lấy trọng tâm là ứng dụng vào phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là vào các ngành, lĩnh vực chủ lực, mũi nhọn, có tính lan tỏa cao của tỉnh Khánh Hòa, như kinh tế biển, công nghiệp chế biến, chế tạo, năng lượng sạch, nông nghiệp sinh thái, du lịch xanh, logicstic…

Đồng thời, từ mục tiêu và chiến lược phát triển kinh tế - xã hội hướng tới trở thành một cực tăng trưởng của vùng, của quốc gia, tỉnh Khánh Hòa cần xây dựng chiến lược phát triển - ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tương ứng; coi đây là một thành tố hợp thành hữu cơ, trọng yếu trong chiến lược phát triển bứt phá của tỉnh Khánh Hòa trong giai đoạn mới. Chiến lược phát triển - ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phải thể hiện được yêu cầu, mục tiêu, nội dung, giải pháp tạo được động lực phát triển bứt phá trong tất cả các lĩnh vực: Xây dựng chính quyền số - nền kinh tế số - xã hội số - công dân số, tập trung hoàn thiện và nâng cao năng lực quản lý - quản trị - kiến tạo phát triển của chính quyền hai cấp; phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, hiện đại hóa các mô hình quản lý - quản trị sản xuất, kinh doanh, nhất là phát triển các doanh nghiệp khoa học, công nghệ nội địa, đổi mới và nâng cao năng lực công nghệ trong các lĩnh vực kinh tế biển, thủy sản, công nghiệp chế biến - chế tạo, năng lượng sạch, năng lượng tái tạo, du lịch, nông nghiệp sinh thái - công nghệ cao, bảo vệ môi trường sinh thái, quản lý - quản trị phát triển xã hội bền vững; thúc đẩy liên kết vùng, nhất là các chuỗi liên kết sản xuất, kinh doanh.

Gắn hữu cơ với chiến lược phát triển - ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, cần xây dựng và hoàn thiện đồng bộ thể chế khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, làm nền tảng thúc đẩy phát triển đột phá, tạo động lực then chốt cho sự phát triển nhanh, bền vững

Để trở thành một cực tăng trưởng, con đường duy nhất là phải hoàn thiện đồng bộ thể chế để thúc đẩy phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo; coi đây là một đột phá chiến lược trọng yếu của tỉnh Khánh Hòa trong giai đoạn mới. Thể chế phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phải trở thành khung pháp lý, chính sách nền tảng cho sự phát triển và ứng dụng có hiệu quả khoa học, công nghệ, nhất là công nghệ cao, vào tất các lĩnh vực, trọng tâm hướng vào tạo động lực quan trọng nhất để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Đặc biệt, phải hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển, ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phù hợp với bản chất, đặc điểm, tính chất, cơ chế phát triển sáng tạo của khoa học, công nghệ trong điều kiện kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế, phù hợp với chiến lược phát triển của tỉnh Khánh Hòa. Trong đó, cần coi trọng đổi mới đồng bộ thể chế đầu tư, thể chế tài chính, thể chế quản lý, quản trị phát triển, thể chế tự chủ của các đơn vị khoa học, công nghệ, thể chế thị trường khoa học, công nghệ, thể chế phát triển, sử dụng, đãi ngộ đội ngũ cán bộ khoa học, công nghệ; tạo lập môi trường hoạt động khoa học, công nghệ dân chủ, tôn trọng, khuyến khích sáng tạo gắn với bảo vệ sở hữu trí tuệ.

Hoàn thiện đồng bộ ba cơ chế: Cơ chế phát triển khoa học, công nghệ hướng vào ứng dụng (tạo cung), cơ chế phát triển kinh tế - xã hội dựa trên đổi mới sáng tạo (tạo cầu) và cơ chế liên kết phát triển khoa học, công nghệ với phát triển kinh tế - xã hội (liên kết cung cầu); chế định phù hợp, hiệu quả mối quan hệ đặc thù về vai trò giữa Nhà nước - thị trường - xã hội trong phát triển khoa học, công nghệ. Trong đó, Nhà nước phải thực sự đóng vai trò chủ đạo quản lý, quản trị, kiến tạo phát triển; hoàn thiện cơ chế gắn kết hữu cơ giữa vai trò trung tâm ứng dụng khoa học, công nghệ của doanh nghiệp với vai trò đột phá sáng tạo của các đơn vị hoạt động khoa học, công nghệ và vai trò tiên phong của các cơ sở đào tạo nhân lực về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Cần ưu tiên tập trung đầu tư trước một bước cho phát triển, ứng dụng khoa học và đổi mới công nghệ, trước hết là trong các lĩnh vực chủ đạo, then chốt, mũi nhọn, nhằm tạo động lực trọng yếu cho sự phát triển. Xây dựng chiến lược và thể chế phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phải bảo đảm sự đồng bộ với chiến lược và thể chế phát triển kinh tế - xã hội; bảo đảm sự đồng bộ “bốn khả thi” là khả thi về khoa học, công nghệ, khả thi về kinh tế, khả thi về xã hội và khả thi về môi trường sinh thái; hiện thực hóa trên thực tế khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực quan trọng nhất để phát triển kinh tế - xã hội.

Cụ thể hóa và thực hiện có hiệu quả cao đột phá chiến lược về phát triển con người, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao

Con người, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao, đóng vai trò quyết định từ xây dựng chủ trương, định hướng chiến lược, pháp luật, cơ chế, chính sách phát triển, quản lý, quản trị phát triển và trực tiếp hiện thực hóa trong thực tiễn phát triển của tất cả các lĩnh vực. Nghị quyết số 71-NQ/TW, ngày 22-8-2025, của Bộ Chính trị, “Về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo” nhấn mạnh, trong bối cảnh thế giới có những thay đổi sâu sắc, toàn diện, đặc biệt công nghệ số và trí tuệ nhân tạo đang tái định hình nền giáo dục trên phạm vi toàn cầu, mỗi quốc gia đều phải xác định lại tầm nhìn và chiến lược mới cho hệ thống giáo dục trong tương lai. Tỉnh Khánh Hòa cũng đang đứng trước vận hội lịch sử để phát triển bứt phá, yêu cầu phát triển con người, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao đặt ra rất quan trọng và cấp bách, đòi hỏi phải đột phá phát triển giáo dục và đào tạo góp phần xây dựng thế hệ con người mới có lòng yêu nước và tự hào dân tộc, đủ bản lĩnh, trí tuệ, năng lực, trình độ, sức khoẻ để đáp ứng yêu cầu xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn phát triển mới.

Cần phải đổi mới tư duy, có quan điểm và cách tiếp cận hệ thống, đồng bộ về đào tạo - phát triển con người - nguồn lực con người trong tất cả các loại hình và trình độ đào tạo. Đặt vấn đề “phát triển con người” thay vì chỉ đề cập “phát triển nguồn nhân lực” là một bước tiến quan trọng trong nhận thức về vai trò, sứ mạng, mục tiêu phát triển giáo dục đào tạo trong giai đoạn mới, phát triển con người - chủ thể và mục tiêu của quá trình đổi mới và phát triển triển theo chiều sâu, nhanh, bền vững, trên tất cả các lĩnh vực. Vì thế, đào tạo, phát triển con người - nguồn nhân lực trình độ cao, chất lượng cao là đột phá của các đột phá.

Khi đi vào phát triển theo chiều sâu, phát triển kinh tế tri thức, kinh tế số, những tiêu chí trên đều đòi hỏi ở trình độ cao và sự đồng bộ giữa các tiêu chí; song tiêu chí về tư duy và năng lực sáng tạo - đổi mới, tiêu chí về năng lực nghiên cứu - ứng dụng - triển khai, tiêu chí về năng lực gắn nghiên cứu với sản xuất và tổ chức sản xuất, với năng lực kinh doanh được đặc biệt chú trọng. Đây là một nhiệm vụ rất quan trọng và cấp thiết.

Cần đổi mới tư duy về phát triển nguồn nhân lực để xây dựng chiến lược về phát triển nguồn nhân lực, trọng tâm là nguồn nhân lực chất lượng cao. Coi đây là một bộ phận hữu cơ hợp thành của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững của tỉnh. Trên cơ sở đó, xây dựng quy hoạch phát triển nguồn nhân lực của các ngành, lĩnh vực, đơn vị; đặc biệt chú trọng cao đối với các ngành, lĩnh vực chủ đạo, mũi nhọn, ứng dụng công nghệ cao, số hóa; đáp ứng với yêu cầu phát triển của tỉnh Khánh Hòa trong giai đoạn mới. Để làm được điều này, cần phải thực hiện một cách khoa học dự báo phát triển nguồn nhân lực của từng ngành, lĩnh vực trong ngắn hạn, trung hạn và dài hạn; gắn liền với đó là các cơ chế, chính sách điều tiết đáp ứng với đòi hỏi của quá trình thay đổi nhanh, đột biến của sự thay đổi cơ cấu phát triển kinh tế - xã hội./.