TCCS - Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có phẩm chất, năng lực, uy tín, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung là một trong ba đột phá mà Đại hội Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa lần thứ XX, nhiệm kỳ 2025 - 2030 đề ra nhằm hiện thực hóa khát vọng vươn lên xây dựng Thanh Hóa thành cực tăng trưởng mới của Bắc Trung Bộ và cả nước.

Hai trọng tâm, năm đột phá trong công tác cán bộ

Xây dựng đội ngũ cán bộ vừa “hồng” vừa “chuyên” là một trong những nhiệm vụ trọng tâm mà nhiệm kỳ 2020 - 2025 Đảng bộ tỉnh thực hiện với nhiều giải pháp đồng bộ, đặt tiền đề cho xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu mới giai đoạn 2025 - 2030.

Hai trọng tâm trong công tác cán bộ gồm:

Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, toàn diện, đồng bộ, hiệu quả công tác cán bộ; chuẩn hóa, siết chặt kỷ luật, kỷ cương đi đôi với tạo môi trường, điều kiện thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phục vụ phát triển và cơ cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám đột phá, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức quán triệt, thực hiện nghiêm túc các văn bản của Trung ương về công tác cán bộ, xây dựng đội ngũ cán bộ. Ban hành các văn bản xây dựng đội ngũ cán bộ, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung; sửa đổi, bổ sung các quy chế, quy định về công tác tổ chức cán bộ phù hợp với quy định của Trung ương và tình hình thực tiễn để thống nhất thực hiện các khâu trong công tác cán bộ. Tăng cường kiểm tra, giám sát đội ngũ cán bộ trong thực hiện chức trách nhiệm vụ; xem xét đưa vào quy hoạch, bố trí cán bộ trẻ, được đào tạo cơ bản, có năng lực, có thành tích xuất sắc, có triển vọng phát triển, cán bộ xung phong đảm nhận nhiệm vụ ở vùng khó khăn, gian khổ, những công việc hiểm nguy, đòi hỏi sự hy sinh, vất vả giữ chức vụ lãnh đạo cấp ủy, chính quyền, các sở, ban, ngành cấp tỉnh.

Tập trung xây dựng đội ngũ bí thư cấp ủy, người đứng đầu các cấp đi đôi với phân cấp, phân quyền nhằm phát huy tính chủ động, sáng tạo, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm soát chặt chẽ quyền lực. Đổi mới phương pháp quy hoạch cán bộ bảo đảm kết hợp hài hòa giữ nguồn trong và nguồn ngoài; đưa vào quy hoạch cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy, lãnh đạo các cơ quan, đơn vị những cán bộ trẻ, tiêu biểu xuất sắc đã được đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện thử thách qua thực tiễn. Từ năm 2020 đến nay, toàn tỉnh đã có 33.415 lượt cán bộ được đưa vào quy hoạch. Thường xuyên đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, gắn với công tác điều động, luân chuyển cán bộ để rèn luyện trong thực tiễn; tổ chức các lớp dự nguồn Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, ban chấp hành đảng bộ cấp huyện để chuẩn bị nhân sự cho nhiệm kỳ 2025 - 2030. Đã cử 1.472 lượt cán bộ tham gia các lớp đào tạo về chuyên môn; 3.605 lượt cán bộ tham gia các lớp đào tạo về lý luận chính trị; mở 1.009 lớp bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ cho 98.269 lượt cán bộ.

Căn cứ kết quả quy hoạch, thực hiện nghiêm công tác điều động, luân chuyển giữa cấp tỉnh và cấp huyện, giữa các huyện, để cán bộ tích lũy kinh nghiệm quản lý ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Từ đầu nhiệm kỳ đến nay đã điều động, bổ nhiệm, luân chuyển 612 lượt cán bộ (thuộc thẩm quyền Ban Thường vụ Tỉnh ủy 84 lượt cán bộ); đã bổ nhiệm, giới thiệu ứng cử 11.921 đồng chí (228 đồng chí thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh ủy quản lý).

Phân cấp cho cơ sở, người đứng đầu cấp ủy, người đứng đầu các cấp trong công tác cán bộ, lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực.

Năm đột phá trong công tác cán bộ gồm:

Đổi mới công tác đánh giá cán bộ theo hướng xuyên suốt, liên tục, đa chiều theo tiêu chí, bằng sản phẩm cụ thể, thông qua khảo sát, công khai kết quả và so sánh với chức danh tương đương. Ban Thường vụ Tỉnh ủy kịp thời sửa đổi, bổ sung Quy chế đánh giá tập lãnh đạo, quản lý và cán bộ lãnh đạo quản lý. Trong quy trình đánh giá đã mở rộng dân chủ, đa chiều hơn thông qua việc lấy ý kiến của các chủ thể từ dưới lên, từ trên xuống và lấy ý kiến ngang. Nội dung đánh giá được lượng hóa theo chức trách, nhiệm vụ được giao, gắn với việc thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XI, XII, Kết luận 21 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIII, Chỉ thị số 03, Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị, về học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, qua đó giúp việc đánh giá chính xác hơn, chất lượng được nâng lên. Sau kiểm điểm, đánh giá xếp loại, các cấp ủy, cơ quan, đơn vị tiến hành công khai kết quả xếp loại, để cán bộ, đảng viên và nhân dân theo dõi, giám sát việc khắc phục những hạn chế, thiếu sót đã được chỉ ra.

Kiểm soát chặt chẽ quyền lực, sàng lọc kỹ càng, thay thế kịp thời; chấm dứt tình trạng chạy chức chạy quyền. Ban Thường vụ Tỉnh ủy, các cấp ủy, các cơ quan, đơn vị lãnh đạo, chỉ đạo triển khai đầy đủ về nguyên tắc, nội dung trong công tác kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ; rà soát, bổ sung, ban hành quy chế làm việc, quy định về công tác cán bộ đảm bảo dân chủ, công khai, minh bạch trong từng khâu về công tác cán bộ. Thực hiện việc rà soát, bố trí, sắp xếp lại người đứng đầu và cấp phó của người đứng đầu địa phương, cơ quan, đơn vị để phong trào của địa phương, đơn vị cầm chừng, chậm phát triển hoặc sa sút tinh thần đoàn kết, thống nhất trong thực hiện nhiệm vụ chính trị.

Thực hiện nhất quán chủ trương bố trí bí thư cấp ủy cấp tỉnh, cấp huyện không là người địa phương ở những nơi có điều kiện. Việc bố trí một số chức danh lãnh đạo, quản lý không là người địa phương được Ban Thường vụ Tỉnh ủy, các cấp ủy quan tâm thực hiện. Đến thời điểm trước khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, toàn tỉnh đã bố trí 24/27 bí thư, 22/27 chủ tịch ủy ban nhân dân cấp huyện không phải người địa phương; 550/558 xã, phường, thị trấn (98,56%) thực hiện bố trí ít nhất đồng chí bí thư hoặc chủ tịch ủy ban nhân dân không là người địa phương.

Cải cách chính sách tiền lương và nhà ở để tạo động lực cho cán bộ phấn đấu, toàn tâm, toàn ý với công việc; có cơ chế, chính sách để tạo cạnh tranh bình đẳng, lành mạnh và thu hút, trọng dụng nhân tài. Ban Thường vụ Tỉnh ủy, các cấp ủy, cơ quan, đơn vị đã làm tốt chế độ tiền lương cho cán bộ, công chức, viên chức; tổ chức thi nâng ngạch; hỗ trợ kinh phí, bố trí nhà ở công vụ để đội ngũ cán bộ điều động, luân chuyển yên tâm công tác; định kỳ tổ chức gặp mặt để lắng nghe ý kiến, tâm tư nguyện vọng, đề xuất, kiến nghị của cán bộ được điều động, luân chuyển. Để thu hút, trọng dụng nhân tài, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã ban hành 5 văn bản, Hội đồng nhân dân tỉnh ban hành 4 nghị quyết, Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành 4 văn bản tạo cơ chế, chính sách hỗ trợ, thu hút, bố trí, sắp xếp cán bộ có bản lĩnh, năng lực nổi trội, người tài về làm việc cho tỉnh.

Hoàn thiện cơ chế để cán bộ, đảng viên thật sự gắn bó mật thiết với nhân dân và phát huy vai trò của nhân dân trong xây dựng đội ngũ cán bộ. Ban Thường vụ Tỉnh ủy, các cấp ủy đã xây dựng, thực hiện nghiêm quy định tiếp công dân định kỳ của người đứng đầu cấp ủy, các cơ quan, đơn vị; thực hiện nghiêm việc dự sinh hoạt chi bộ tại địa phương, đơn vị đối với các đồng chí cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy; cán bộ, đảng viên đang công tác thường xuyên giữ mối liên hệ với tổ chức đảng và nhân dân nơi cư trú. Để phát huy vai trò của nhân dân trong xây dựng đội ngũ cán bộ, các cấp ủy đã tổ chức cho cán bộ đoàn viên, hội viên và nhân dân tham gia góp ý về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống và vai trò tiền phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu cấp uỷ, tổ chức đảng.

Việc thực hiện một số chủ trương, mô hình mới hoặc thí điểm. Việc thực hiện một số chủ trương thí điểm đã được các cấp ủy, cơ quan, đơn vị thực hiện nghiêm túc và đã đạt được những kết quả bước đầu. Thực hiện chủ trương bố trí bí thư cấp ủy cấp huyện, cấp xã không là người địa phương, đến thời điểm trước khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, toàn tỉnh đã bố trí 24/27 bí thư, 22/27 chủ tịch ủy ban nhân dân cấp huyện không phải người địa phương; 550/558 xã, phường, thị trấn (98,56%) thực hiện bố trí ít nhất đồng chí bí thư hoặc chủ tịch ủy ban nhân dân không là người địa phương; 27/27 huyện, thị xã, thành phố đã bố trí trưởng ban tuyên giáo cấp ủy cấp huyện là giám đốc trung tâm chính trị huyện; thực hiện nghiêm chủ trương nhất thể hóa trưởng ban dân vận, đồng thời là chủ tịch ủy ban Mặt trận Tổ quốc cấp huyện, cấp tỉnh. Thực hiện chủ trương bầu trực tiếp bí thư tại đại hội đảng bộ các cấp ở những nơi có điều kiện; thực hiện nghiêm việc lựa chọn, bầu cử có số dư. Thực hiện tốt yêu cầu lãnh đạo chủ chốt cấp trên phải kinh qua vị trí chủ chốt cấp dưới.

Đại hội đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2025 - 2030 là bước lựa chọn, sàng lọc đội ngũ cán bộ chủ chốt

Chuẩn bị công tác nhân sự Đại hội đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2025 - 2030, Ban Thường vụ Tỉnh ủy tập trung quán triệt, triển khai Chỉ thị số 35-CT/TW, ngày 14-6-2024, của Bộ Chính trị, về đại hội đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội XIV của Đảng; cụ thể hóa, xây dựng kế hoạch, ban hành các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn các đảng ủy trực thuộc về những nội dung, công việc liên quan đến công tác chuẩn bị và tổ chức đại hội đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2025 - 2030.

Chỉ đạo các cấp ủy thực hiện rà soát, bổ sung quy hoạch ban chấp hành, ban thường vụ cấp ủy, các chức danh cán bộ lãnh đạo chủ chốt; đưa ra khỏi quy hoạch những cán bộ không đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện, không hoàn thành nhiệm vụ, bị xử lý kỷ luật; đồng thời kịp thời phát hiện, bổ sung vào quy hoạch cán bộ trẻ, cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chị trách nhiệm, vì lợi ích chung, những nhân tố mới bảo đảm tiêu chuẩn, điều kiện, có triển vọng phát triển. Thực hiện việc điều động, luân chuyển, bố trí, sắp xếp cán bộ để chuẩn bị phương án nhân sự cấp ủy, ban thường vụ cấp ủy, các chức danh chủ chốt các cấptrong điều kiện thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp.

Tăng cường công tác nắm và giải quyết tình hình chính trị nội bộ bảo đảm sự đoàn kết, thống nhất, ổn định hoạt động của toàn hệ thống chính trị. Chủ động dự báo tình hình, kịp thời xử lý thông tin, định hướng dư luận xã hội, nhất là các địa phương có vấn đề nổi cộm, phức tạp.

Công tác nhân sự Đại hội được Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, phát huy dân chủ, công tâm, khách quan, minh bạch, chặt chẽ, đúng nguyên tắc, quy trình, quy định trong xây dựng đề án nhân sự, xác định số lượng, tiêu chuẩn, cơ cấu bảo đảm hợp lý. Công tác bầu cử đảm bảo nguyên tắc, đúng quy chế bầu cử trong Đảng, đúng đề án nhân sự được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Tỷ lệ cán bộ nữ, cán bộ trẻ được chuẩn bị đạt yêu cầu; cơ cấu cán bộ người dân tộc thiểu số phù hợp với thực tế, tỷ lệ đổi mới trong Ban Chấp hành so với đầu nhiệm kỳ đạt yêu cầu, trong Ban Thường vụ Tỉnh ủy có 2 cán bộ nữ. Đồng chí Bí thư Tỉnh ủy, 2 đồng chí Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ nhiệm Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy không là người địa phương.

Vẫn còn nhiều hạn chế

Dù công tác xây dựng đội ngũ cán bộ nhiệm kỳ qua đạt được nhiều kết quả những vẫn còn hạn chế, khuyết điểm. Vẫn còn cán bộ vi phạm các quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, bị xử lý kỷ luật, suy thoái về tư tưởng chính trị và đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, có biểu hiện sợ sai, sợ trách nhiệm, đùn đẩy, né tránh trong thực thi công vụ. Đánh giá cán bộ vẫn là khâu yếu, một số nơi trong đánh giá cán bộ còn biểu hiện hình thức, chưa thực chất, nể nang, né tránh, ngại va chạm, ít góp ý về khuyết điểm; công tác kiểm tra, giám sát các cá nhân thực hiện cam kết tu dưỡng, kế hoạch khắc phục những hạn chế, khuyết điểm chưa được quan tâm. Chính sách tiền lương, nhà ở chưa tạo động lực để cán bộ phấn đấu, toàn tâm, toàn ý với công việc; chưa có cơ chế, chính sách để tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng, lành mạnh và thu hút, trọng dụng nhân tài. Vẫn còn cán bộ có tình trạng xa dân, chưa gắn bó mật thiết với nhân dân; các cấp ủy chưa lắng nghe ý kiến, dư luận của nhân dân, chưa phát huy tốt vai trò của truyền thông trong xây dựng đội ngũ cán bộ.

Đội ngũ cán bộ tham mưu về công tác tổ chức, cán bộ thường xuyên biến động, nhiều cán bộ phải kiêm nhiệm các nhiệm vụ khác, nên chất lượng tham mưu chưa tốt, thậm chí để xảy ra sai sót. Tỷ lệ cán bộ người dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ thấp; chưa có nhiều cán bộ có trình độ tiến sĩ, các chuyên gia, nhà khoa học. Năng lực chuyên môn, lãnh đạo điều hành của cán bộ, công chức, viên chức chưa đồng đều giữa các khu vực; tỷ lệ cán bộ có chuyên ngành xã hội ở một số đơn vị vẫn chiếm tỷ lệ cao; thiếu cán bộ có trình độ ngoại ngữ, kỹ năng làm việc trong môi trường quốc tế. Đặc biệt trong bối cảnh thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, năng lực một bộ phận cán bộ, công chức còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu của khối lượng, tính chất công việc.

Từ những kết quả đạt được cùng những hạn chế, khuyết điểm, tỉnh cũng đã làm rõ những nguyên nhân của những hạn chế, khuyết điểm, rút ra bài học kinh nghiệm.

Yêu cầu đặt ra trong thời gian tới

Trong nhiệm kỳ 2025 - 2030, Tỉnh ủy Thanh Hóa tiếp tục xác định đội ngũ cán bộ có vai trò quan trọng trong chiến lược xây dựng Thanh Hóa trong nhóm các tỉnh dẫn đầu cả nước - một cực tăng trưởng mới ở phía Bắc của Tổ quốc, trong đó tập trung thực hiện tốt các yêu cầu: Tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp đáp ứng yêu cầu tiêu chuẩn chức danh, vị trí việc làm và khung năng lực theo quy định; xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, đặc biệt là cán bộ lãnh đạo chủ chốt có đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đủ về số lượng, bảo đảm về chất lượng, đạt yêu cầu về tiêu chuẩn cán bộ, có cơ cấu phù hợp. Tập trung thể chế hóa các chủ trương, đường lối của Đảng về công tác cán bộ; đổi mới công tác đánh giá cán bộ theo hướng xuyên suốt, liên tục, đa chiều, theo tiêu chí, bằng sản phẩm cụ thể; tiếp tục nâng cao chất lượng tuyển dụng, quy hoạch, đào tạo, luân chuyển cán bộ, gắn quy hoạch với đào tạo, bồi dưỡng theo tiêu chuẩn chức danh và đẩy mạnh thực hiện việc luân chuyển cán bộ lãnh đạo quan lý trong hệ thống chính trị. Tiếp tục thực hiện nghiêm quy trình, nguyên tắc, thủ tục, tiêu chuẩn, điều kiện trong các khâu của công tác cán bộ, nhằm tạo được sự đồng thuận trong các cấp ủy, cán bộ, đảng viên và nhân dân. Kiểm soát chặt chẽ quyền lực trong công tác cán bộ; chống chạy chức, chạy quyền.

Thường xuyên rà soát, sửa đổi, bổ sung, ban hành mới các quy chế, quy định về công tác cán bộ, phù hợp với quy định của Trung ương, tạo sự thống nhất, đồng bộ trong lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện trong toàn Đảng bộ tỉnh. Nâng cao nhận thức; đẩy mạnh giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống cho cán bộ, đảng viên. Tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ. Kiên quyết ngăn chặn, đẩy lùi, xử lý nghiêm cán bộ, đảng viên suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Kiên quyết đấu tranh chống quan liêu, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ công tác đánh giá cán bộ; thường xuyên rà soát, bổ sung quy hoạch cán bộ lãnh đạo, quản lý bảo đảm chất lượng, có sự chuyển tiếp liên tục, vững vàng giữa các thế hệ. Kịp thời rà soát đưa ra khỏi quy hoạch những cán bộ không đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện, bổ sung vào quy hoạch những nhân tố mới bảo đảm tiêu chuẩn, điều kiện, có triển vọng phát triển. Xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp ở địa phương có phẩm chất, năng lực, uy tín, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới./.